تخطي إلى المحتوى الرئيسي

وقايع اتفاقيه ( مجموعه گزارشهاى خفيه نويسان انگليس در ولايات جنوبى ايران از سال 1291 تا 1322 قمرى ) ( فارسى ) — صفحة 136

مساهمون:

ص١٣٦
با يك نفر ياور و اين دويست نفر توپچى با توپچيان ابو الويردى سپرده به مقرب الخاقان حاجى عبد الحسين خان سرتيپ همشيره‌زادهء جناب قوام الملك ميباشند . ديگر آنكه نواب جلال الدوله با جناب صاحبديوان روز شنبه ششم وارد شيراز خواهند شد . ديگر آنكه جناب مشير الملك تا مرودشت و تخت جمشيد به استقبال رفته است . از قرار مذكور خيال رفتن به طهران را دارد . ديگر آنكه مقرب الخاقان دارابخان ايل‌بيگى قشقايى رفته است به اصفهان خدمت حضرت و الا ظل السلطان . ديگر آنكه پنجعلى ابو الويردى تفنگدار نواب جلال الدوله شده به شيراز خواهد آمد و قرار گذارده‌اند كه خانه در شهر شيراز به مشار اليه بدهند كه ديگر در ايل نرود و خانه شهرى بشود . ديگر آنكه نواب جلال الدوله و جناب صاحبديوان روز ششم ماه رجب وارد شيراز شدند ، جميع اعيان و بزرگان و صاحبمنصبان نظامى تمامى استقبال كردند . جناب صاحبديوان هر روزه در كلاه فرنگى مشغول امورات ديوانى است . نواب جلال الدوله در خلوت ارگ منزل دارند و مشغول تعليم و تدريس ميباشند . ديگر آنكه جناب صاحبديوان هنگام ورود به كلاه فرنگى ، مقرب الخاقان قوام الملك نگذارد كسى بالا برود مگر دو سه نفر ، جناب مشير الملك و نصير الملك و حاجى امير . سايرين را در پاى كلاه فرنگى بازداشتند و صف سلام بستند ولى بعضيها از اين فقره خوش نداشتند نايستاده مراجعت كردند . فرداى آن روز همهء فارسيها رفتند در مجلس صاحب ديوان نشستند . از قرار مذكور خود صاحبديوان گفته بود كه هركس در مجلس پدر من نشسته‌اند حالا هم بايد بنشينند . هرچه قوام الملك اصرار كرده كه نبايد در مجلس شما بنشينند قبول نكرده بودند . ديگر آنكه سه شب قبل در باغات كشن كه متعلق به مشير الملك است يك عدل قماش بار الاغى سرقت كردند ، قوام الملك غرامت آن را از محل گرفت و به صاحب مال داد . ديگر آنكه مشير الملك باز خانه‌نشين است ، كارى به ايشان رجوع نشده . ظاهرا رئيس دفتر حاجى نصير الملك است تمسكات مالى به صحهء مشار اليه از هركس گرفته مىشود ، كارها هنوز قوامى نگرفته اغتشاش در امورات ظاهر است . اين سلسلهء قواميه تماما با هم نفاق دارند و در خرابى كار يكديگر ميكوشند . ديگر آنكه احكامى كه به جهت هرجا برقرار شده بدين تفصيل است ، مقرب الخاقان قوام الملك ابوابجمعيهاى پارسالهء خودش ، مقرب الخاقان حاجى نصير الملك بهبهان و بندر لنگه و بندر عباس ، مقرب الخاقان ميرزا حسين خان پسر جناب صاحبديوان نيريز و اصطهبانات و بوانات ولى از فتحعليخان نيريزى و آقا بزرگ اصطهباناتى و عباسقليخان تمسك گرفته‌اند ، عاليجاهان حاجى ميرزا آقا خان وكيل و حاجى فظل على خان برادر مشار اليه كازرون و خشت و كمارج ، مقرب الخاقان ميرزا احمد خان مؤيد الملك داماد و برادرزادهء صاحبديوان جهرم و قير كازرين و گله‌دار تمسك از محل بگيرند ، مقرب الخاقان آقا ميرزا محمد مستوفى نظام حاكم بندر ابو شهر . عمل طايفهء قشقايى هنوز معلوم نيست به كى واگذار شود ، احتمال دارد با خود دارابخان بشود . ديگر آنكه حكومت دو نفر مست را گوش بريدند . حاكم بوشهر روانهء بوشهر گرديد . قرار