تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مآثر الملوك ( به ضميمه خاتمه خلاصة الأخبار وقانون همايونى ) ( فارسى ) — صفحة 296

مساهمون:

ص٢٩٦
و در آن روز جناب مسيحا انفاس معالى اقتباس مولانا يوسفى قصيده‌اى گذرانيد كه مطلعش اين است :
گلبانگ عيش و نوش به گردون رسيده است * عيد جلوس شاه همايون رسيده است
و از جامه خانهء عنايت بىغايت ، جناب مشاراليه و بسيارى از امراء و اعيان به تشريفات فاخر مفتخر گشتند و در لوازم عبوديت افزوده مجددا به قلم اخلاص ، دعاى دوام دولت پادشاهى را بر لوح دل نوشتند . مثنوى
كه شاها جهان در پناه تو باد * سر دشمنان خاك راه تو باد چو روز جلوس همايون اثر * ترا باد هر روز عيد دگر چو سرو از غم دهر آزاد باش * به اقبال بىمنتها شاد باش
بر اين قياس ، پادشاه خرد اقتباس در روزى كه آفتاب به نقطهء شرف رسد قاعدهء طوى را مرعى دارند و در روز نو روز قديم را منسوخ شمارند زيرا كه ملوك مجوس در آن روز عيد مىكرده‌اند و مجتهدان ملت حنيف ، احياى طريقهء ايشان را مذموم شمرده‌اند . و در ماه مبارك رمضان سنهء اربعين و تسع مائه ( 940 ) كه چهارباغ دول نور از شرف نزول آن حضرت ، غيرت‌فزاى گلستان ارم بود بلكه بر منزهات رياض جنان دعوى تفاخر مىنمود در روز سيزدهم كه خسرو خاورى به درجهء شرف رسيد مهم‌سازان بارگاه پادشاهى و كارپردازان درگاه ظل اللهى چنانچه بايد و شايد در حسن جشن كوشيدند و اسباب طوى كما يحب و ينبغى مرتب و مهيا گردانيدند . و پادشاه عالم‌پناه مانند جمشيد خورشيد كه برج حمل را از نور حضور خود نويد شرف جاويد دهد در آن روز در خرگاه دوازده برج منزل گزيد و پايهء جمعى كثير از ايستادگان آستان خلافت آشيان را به انعام خلع فاخره و تفويض مناصب مناسبه به ايوان كيوان رسانيد . از آن جمله كما ينبغى به حال جلال خان ولد سلطان علاء الدين پرداخت و او را به انعام توق « 1 » و نقاره بلندآوازه ساخت . و از امراى ترك انيس مجلس خاص و جليس محفل اختصاص ، امير اويس محمد كه جمال حالش به اصناف اوصاف حميده و انواع اخلاق پسنديده مزين و محلى است و جناب امارت شعار فرخنده اطوار نديم بيك مهردار كه لقب كوكلتاشى « 2 » پادشاه
هامش
( 1 ) . توق در اصل توغ بوده غين را به قاف تبديل كردند به معنى علم و نشان ( م ) . ( 2 ) . كوكلتاش - برادر رضاعى پادشاه . اين لغت مركب است از كوكه + تاش و لام تجعيل پس كوكلتاش -