تا زمان « ميرزا تقى خان » در ايران ايجاد روزنامه نشده بود ، او چون ديد كه در اين كار فايدهء عمومى است و باعث انتشار آثار دولتى خواهد شد لهذا ، مقرر داشت كه در ايران روزنامه به نگارند و به ارباب مناصب و مواجب و حكام ولايات بفرستند .
چون از براى اين كار مخارجى لازم بود ، لهذا قرار داد هركسى در ايران داراى دويست تومان مواجب دولتى است ، بايد اجير يك روزنامه شده و در سال دو تومان قيمت آن را بدهد .
و روزنامههاى آن وقت چندان امتيازى نداشت ولى روزبروز در خوبى خط و چاپ و انشاء و پلتيك روزنامجات سعى كافى به عمل آمده است . « 1 »
و نيز از كارهاى او آن بود ، كه در سنهء هزار و دويست و شصت و هفت به بعضى ملاحظات مفيده تذكرهء عبورومرورى قرار داد كه هركس در داخلهء ايران ميخواست از دروازهء هر بلدى ببلد ديگر برود ، حتما بايد تذكرهء در دست داشته باشد و آن تذكره مجانى داده ميشد تحميل به كسى نبود ، ليكن در عهد « صدارت ميرزا آقا خان صدر اعظم نورى » آن را موقوف كردند .
و نيز آبله كوبيدن اطفال در اين سنه در ايران حسب الحكم رواج يافت .
و نيز در همين سنهء هزار و دويست و شصت و هفت « ميرزا تقى خان امير » در طهران بناى كاروانسرائى كرد كه سيصد و سى و شش حجرهء تحتانى و فوقانى داشت و معروف بكاروانسراى امير شد .
و قرار دادن چاپارخانهء دولتى كه در هر منزل اسب معين حاضر باشد ، در عصر « ميرزا تقى خان » شده است و در عهد او در هر منزلى از منازل ايران چاپارخانهء ساختند كه مخارج بناى او بعهدهء دولت بود . « 2 »
هامش
( 1 ) - مراجعه شود به دورهء ( تاريخ مطبوعات در ايران ) ، تأليف مرحوم صدر هاشمى ، جلد يكم .
( 2 ) - مراجعه شود به كتاب « تلگراف در ايران تأليف دانشمند محترم » « پژمان بختيارى » .