تخطي إلى المحتوى الرئيسي

سفرنامه فرخ خان امين الدوله ( مخزن الوقايع ) ( فارسى ) — صفحة مقدمه 36

مساهمون:

صمقدمه ٣٦
دولت انگليس علاوه بر آنكه هيچ نوع امتيازى به ايران نداد پاى ادعا را بالاتر گذاشت « 1 » و شرايط سختى پيشنهاد كرد كه يكى از آنها رها كردن هرات ، ديگر صرفنظر كردن از دعاوى خود دربارهء افغانستان و ديگر عزل اعتماد الدوله از صدارت بود . امين الملك مرتب جريان كار خود و تكليفها و پيشنهادهاى سفير انگليس در استانبول را بحضور شاه گزارش مىداد . در جواب يكى از اين گزارشها به او مينويسند : « امين الملك . كاغذهاى تو رسيد همه را بدقت ملاحظه كرديم و بتكاليف سخت دولت انگليس مطّلع شديم . اگرچه قبول هرفقره از آن ضرر واضح و نمايان از براى دولت ايران دارد ، اما تدارك كلى دولت انگليس و يقين به استدامت اين خصومت و جنگ و حالت حاليّهء دولت ايران مقتضى نيست كه تمكين بكشيدن اين رشته شود . كمال سعى و اهتمام را در تسهيل آن تكاليف بكن . اگر كلا يا بعضا تخفيفى دادى خدمت كلّى است كه بدولت كرده [ اى ] و اگر ايلچى كبير انگليس هيچ تخفيفى ندهد و در اجراى تكاليف خمسه اصرار داشته باشد و ببينى كه كار از دست ميرود البته قبول بكن و نگذار كار بجنگ و جدال بكشد تا ببينيم بعد از اين فضل خدا و همّت ائمّهء هدى چه‌طور مساعدت در تقويت و پيشرفت كار اين دولت خواهد كرد 22 ربيع الثانى . حاشيه : دستخط مبارك ، هرقدر از تكاليف شاقّه را به استاديهاى [ كذا ] كه خودت ميدانى كمتر كنى خدمت بزرگ بزرگ بدولت كرده [ اى ] و الّا چاره نيست قبول كن . » امين الملك به علت سختى شرايط و رسيدن خبر فتح هرات زير بار قبول آنها نرفت و به پاريس شتافت تا شايد به وساطت ناپلئون سوم امپراطور فرانسه اختلافات ايران و انگليس را بوضعى خوشتر فيصل دهد . فرخ خان در پاريس به وساطت امپراطور فرانسه بمذاكرات با سفير انگليس
هامش
( 1 ) - همان مدرك با تصرفاتى و در اصل عقيدهء مرحوم اقبال است .
سفرنامه فرخ خان امين الدوله ( مخزن الوقايع ) ( فارسى ) — صفحة مقدمه 36 | حسين بن عبد الله سرابى / كريم اصفهانيان و قدرت الله روشنى