را در نظام بسيارى « 1 » انداخته و روانه مصر نموده و همچنان در مصر هم اين مرحله را معمول داشته نظام آنجا را روانه شام مىنمايند و همچنين اهل هيچ ملكى را در آن ملك نگذاشته چنان است كه از هر ملكى كه كسى را گرفتند مادام الحيات روى وطن خود را نخواهد ديد . مثل مرگ
خدمت ابدى
بلكه از مرگ بتر مىباشد و خلق اين ولايت چنان ميدانند كه امروز طاعونى واقع شده است و بعضى كه گرفتار نشدهاند مثل اين است كه حيات تازه خداوند عالم بايشان كرامت فرموده و هر شش ماه در مملكت و محروسه معمورهء محمد على پاشا و ابراهيم پاشا كه پسر محمد على پاشا باشد مقرّر اين است و بيچاره آن زنان كه مردهاى ايشان گرفتار شده سر برهنه بدون ستر و حجاب « 2 » خاك بر سركنان خاكسترنشين گشته و نفرين ميكنند . بعد از آنى كه از شيون خود فايده نديدند مراجعت مى نمايند بخانهء خود و بتعزيه مشغول ميشوند و در تمام سال سبك و سياق ايشان بر اين قرار است .
سبحان اللّه با وجود چنين مصيبتى عظمى و مفارقتى كبرى از دوستان و احباء بعلاوهء ماليات و توجيهات « 3 » لا تعد و لا تحصى كه باهل اين ولايت ميرسد با صوادر و زيادتىهاى ديگر باز اهالى اين مملكت به اين عشرت و مسرّت و كيفيت بسر برده دقيقه [ اى ] بساط زندگانى ايشان
سختى و عيش و مستى
خالى از نشاط نيست و چون نرگس و لاله يكدم بىقدح و پياله بسر نبرده گويا نصيحت :
هامش
( 1 ) - نسخه ديگر : كثيرى ولى نقطهء ياء ندارد .
( 2 ) - نسخه ديگر :
« . . . كه مردهاى ايشان بگير آمده مكشوف العوره .
( 3 ) - نسخهء ديگر متوجهات .