سادن هديه برند ، و چنين گويند كه اين ريسمان بر اندازهء باسديو است [ 1 ] و اندر گردن سادن افكنند چنان كه تا پاى او برسد . و پس نشاط كنند ، و اين روز عيدى بزرگ باشد ايشان را .
يو : اين را كراره گويند و اين شانزدهم بهادرپت [ 2 ] باشد ، و مدت اين عيد هفت روز باشد . كودكان را بيارايند و بوى خوش كنند ، و با جانوران ديگر بازى كنند . و چون روز هفتم باشد ، مردان خويشتن را بيارايند ، و برهمنان را صدقه دهند ، و اعمال خير كنند .
يز : و چون ماه به منزل روهنى آيد چهارم منزل ، يعنى دبران را گونالهيد گويند ، سه روز عيد كنند و شادىها نمايند و بازى كنند . [ 3 ] و چنان گويند ، كه باسديو اندرين زاييد . [ 4 ] چنين گويد فراز آورندهء اين كتاب ، ابو سعيد عبد الحى بن الضحاك ، كه چنين شنيدم از خواجه ابو الريحان محمد بن احمد البيرونى رحمة اللّه ، كه گفت : [ 5 ] جيبشرم [ 6 ] هندو چنين گفت : كه مردمان كشمير روز بيست و ششم و بيست و هفتم بهادر [ 7 ] پت عيد كنند بسبب آنكه اندرين دو روز پارهء چوب كه آن را گنه [ 340 ] گويند آب بهت [ 8 ] بيارد ، و ميان قصبهء ادشتان [ 9 ] آرد ، كه دار الملك كشمير است .
هامش
[ ( 1 - ) ] هر دو : بر اندازهء باشد بوست ؟ كتاب الهند : به قدر قد صنم باسديو ، ثم يلقيه فى عنقه . . .
[ ( 2 - ) ] هر دو : بهادرت ؟
[ ( 3 - ) ] ب : از سه روز تا چنان ندارد .
[ ( 4 - ) ] هر دو : گويند كه ايشان باسديو اندرين با باسديو زايند ؟ كتاب الهند : و عيدوه ثلاثة ايام و اظهروا السرور بالتلاعب فرحا بولادة باسديو .
[ ( 5 - ) ] ازين تصريح بر مىآيد كه گرديزى از ابو ريحان شخصا همين مطلب را شنيده و با آن استاد محشور بوده . در كتاب الهند 489 عين همين مقصد به كلمات « حكى چيبشرم » روايت شده .
[ ( 6 - ) ] هر دو : حشرم ؟
[ ( 7 - ) ] هر دو : بها درب ؟
[ ( 8 - ) ] كذا در هر دو ، در كتاب الهند بيت است كه آب جيلم باشد ( ص 215 ) .
[ ( 9 - ) ] اصل : ادشان ؟ ب : اوشان ؟ كتاب الهند و قانون : ادشتان قصبهء كشمير بر دو جانب آب بيت .