پانصد ذرع فاصله است ، دور اين جزيره هم هزار ذرع مىشود ، درخت بيد زيادى اين جزيره دارد كه هنوز برگ نكرده است ، ديده شد تركى مىدانست ، گفت هميشه در اين دير هستم ، با قايق آمدوشد مىكنم ، چند نفر تبعه هم داشت . آب اين درياچه شيرين و بسيار گواراست ، ماهى قزلآلا هم زياد دارد ، درياچه گوكچه « 87 » بسيار بزرگ و بسيار باصفا است ، زياده از اندازه باصفا ، هواى خوش و خوب دارد ، اطراف درياچه كوههاى بزرگ دارد كه تمام پر از برف و سبز است ، بسيار بسيار باصفا است ، هرجا كه آدم نگاه مىكند سبز است [ 77 ] از تعريف بيرون است ، ته اين درياچه هم گود است . انواع [ و ] اقسام گلهاى خوب دارد ، بخصوص گلهاى زرد ، هوايش خيلى سرد مثل توچال است . از چاپارخانه آخرى راه سرازير است ، الى دليجان راه هم بسيار خوب است و تند مىآمديم ، اول سرازيرى درختها هيچ برگ نكرده كمكم كه پائين مىآمديم درختها برگ كرده و شكوفه گلابى و آلوچه هم زياد ديديم ، از اول اين دره الى دليجان كه آمديم تمام از اول كوه الى دليجان همه كوه سبز و خرم و پر از گل و جنگلهاى انبوه مثل مازندران داشت ، هوا هم ترشحى داشت ، خيلى لذت برديم و مصفا بود ، از اين چاپارخانه هم الى دليجان عزيز السلطان [ و ] مهديخان كاشى پيشخدمت پيش ما نشسته بودند ، صحبت مىكردند ، عزيز السلطان شوخى مىكرد و مىخنديديم ، همينطور صحبتكنان رسيديم به منزل ، دليجان توى جنگل آخر اين دره واقع است و بسيار جاى خوبى واقع شده است ، آن سفر كه آمديم تمام اين دره را مه گرفته بود ، هيچ جا را نديديم ، اين دفعه هوا بىمه و بسيار خوب تماشا كرديم ، منزل ما در دليجان خانهء اسد بيك يادگارف رئيس فوج دليجان است ، اين اسد بيك مسلمان و از مسلمانهاى تفليس است كه حالا اينجا و كلنل شده است ، عمارت خوبى ، اطاقهاى مقبول كوچكى داشت ، خيلى ظريف بود وقتى كه وارد شديم دختر خوبى اين اسد بيك داشت ، چشمهايش چپ و سنش هفت هشت ساله بود ، دسته گل خوبى بسته بود آورد جلو ما اسمش نسا خانم است ، بيگلرف كه مترجم معروفى است و مدتها به طهران آمده رفته است و او را مىشناسيم و در صدارت ميرزا حسين خان هم براى عمل شيل و اجاره آن به طهران آمده بود و حالا دوازده سال است و خيلى هم سن دارد ، اينجا ديده شد كه از جانب جانشين تفليس دوندكف كرسكف آمده ، اين مرد كه با وجود اينهمه سال همانطورى است كه در دوازده سال پيش ديده بودم ، هيچ تفاوتى نكرده است . افواج و صاحبمنصب زيادى به استقبال آمده
هامش
( 87 ) . اصل : گودچه