طالار نظاميه و قيمتگذارى صف سلام
طالار صف سلام را از نظام الملك اجازه گرفتيم مجلس مردانه باشد و الحق طالار عالى است ازاره همه سنگهاى مرمر يزد ، از آن به بالا نقاشى ، بعدهم صف سلام ناصر الدين شاه كه بايد ديد . من نمىتوانم بنويسم . نقاشى تمامكار ميرزا ابو الحسن خان كاشانى نقاشباشى و اول شبيهكش است . در 1270 طالار بنا شده در 71 تمام . ناصر الدين شاه ريش دارد . گفتند ميرزا آقا خان را كه عزل كرد گفت ريشم را هم از دست او خلاص كردم و تا آخر عمر تراشيد . مدعوين خيليها بودند . تمام سرها براى تماشاى صف سلام و ديدن اجداد خودشان بالا بود . آقاى مدرس كه قيم صغار است قرار شد پيشنهادى به مجلس كند كه اين صف سلام را خريدارى [ كنند ] و در محلى بگذارند . آقاى كمال الملك حاضر بود و گفتند قيمتى بگذارد . او تأمل كرد . خود مدرس گفت صورتى يكصد تومان ، شاه دويست تومان . كمال الملك گفت خيلى بيش از اينها قيمت دارد ، اما حالا چون ملت خريدارى مىكند عيب ندارد و شرحى بههمين مضمون نوشت و تصديق نمود . هشتاد صورت است و از همهء آنها امروز فقط حضرت اقدس والاى ما باقى است كه در پايهء تخت ايستاده و اشتباها ركن الدوله را بالادست حضرت و الا كشيده است « 1 » .
در عمارت كرج ، نگارستان ، فين كاشان صف سلام فتحعلى شاه بسيار بود اما همه روى گج بود كه جز مال كرج همه از بين رفت . در كرج شكل آغا محمد خان و برادرهايش هست . اين صف سلام روى پارچه است . سفراى خارجه هم صورتشان كشيده شده .
حضرت و الا مىفرمودند من طهران نبودم قزوين بودم و صورت من شبيه نيست . ارسى و پنجرههاى اين طالار را حاجى حسن خان افشار وزير من بنابر درخواست صدراعظم از قزوين تهيه كرد و فرستاد . آنوقت اين قسم ارسيها را قزوين خوب درست مىكردند و « مرصعكارى » مىگفتند . غروب مجلس منقضى شد . باز جمعى ماندند و مدتها به دقت به صورتها با عينك دوربين نگاه كردند . اغلب اين مردم صورت اجدادشان آنجا هست .
ازدواج رضا قلى خان
رضا قلى خان امير امجد كه ديد برادر كوچك زن گرفته مهلت نداد عقدكنان تمام شود و زود فرستاد دختر مرحوم سردار ناصر همشيرهء اين سردار ناصر برادرزادهء حاج مجد الدوله را شيرينى خورد . اين خانم يك شوهر كرده اموالى هم به وى رسيده است .
اولاد ندارد ، خيلى خوشگل ، چاق ، فربه ، كدبانوست . ميل داشت حاج عز الممالك او را
هامش
( 1 ) - اين صف سلام را در عهد محمد رضا شاه موزهء ايران باستان خريدارى كرد . ( مسعود سالور )