حقيقى بدبينى عمومى كه در زير ظاهرسازيهاى زمامداران سياسى ما و انگليس كه اقدامات عمليات و ابلاغيههاى جوربهجور آنها مخفى بوده تغييرات روزمره را ايجاب كرده است كه خود لرد معظم له در ضمن نطق خود اشاره به آن نموده و با اظهار اسف مىگويد « به طورى كه گفتم با يك سرعت برقى رئيس الوزرائى جاى رئيس الوزراى ديگر را مىگرفت و در همان مدت به عدهء رئيس الوزراهاى ايران سياست جديدى پيش مىگرفت . مثلا در يك هفته لازمهء سياست اين بود كه قرارداد ايران و انگليس را ترك نمايند ولى ضمنا با انگلستان رابطه داشته باشند . هفتهء ديگر مقتضى آن بود كه با انگلستان به كلى بهم زده با ديگرى سازشى كنند » . جواب مىدهد بلى علل سقوط همان عدم رضايت مردم در بعضى و عدم رضايت شما در بعض آن بود .
اگر لرد كرزن مىخواهد هواى طهران صاف شود براى ايشان آسان است مركزى كه اين غبار و ابرها از آنجا بلند و طهران را احاطه مىكنند پيدا نمايند . شايد آنوقت قادر بر ممانعت و جلوگيرى باشند . ما مضار تغيير متوالى كابينهها را مىدانيم . چه كنيم كه هركدام وجيه ملتاند در نظر ديگران ناپسندند و بايد ساقط شوند و هركدام كه حامى خارجى دارند تحمل فشار آنها براى ملت و مملكت ممكن نيست » . بقيه را به شمارهء ديگر حواله مىكند كه براى من نيامده . ( پايان مقالهء ايران )
از ستارهء ايران شمارهء 34
پيام به مخبر ديلىميل - آژانس رويتر ، در ضمن اخبار ديروز 28 اوت مىنويسد .
مخبر جريدهء « ديل ميل » اطلاع مىدهد كه انتشار نطق لرد كرزن در طهران يك طوفان فحش و انتقاد در مطبوعات محلى توليد نموده معهذا در ايران باوجود استقلال ظاهرى تجارت به درجهء صفر تنزل كرده و فرياد قشون براى پول بلند است . ما تعجب مىكنيم كه مخبر جريدهء « ديلميل » به چه جرئت اين ترهات را به ضرر يك ملت ستمديده در دنيا انتشار مىدهد ( غلط كرد . بعد از اين خبرنگارى نمىكند . اين دفعه ببخشيد . ) در اينجا مخبر مزبور تصديق ضمنى مىكند كه انگليسها به وسيلهء قرارداد سعى داشتند خاتمه به استقلال ما بدهند كه مىنويسد در ايران يك استقلال ظاهرى فقط وجود دارد . وانگهى به مخبر مزبور هيچ مربوط نيست كه راجع به استقلال ما اظهار عقيده كرده ما را وادار كند كه بعضى حقايق را افشا كنيم ( عرض كردم غلط كرد ، من بعد نمىكند ) .
آرى مخبر « ديلىميل » از تنزل تجارت ايران سخن مىراند . ولى از علت اين تنزل هيچ دم نمىزند . مشار اليه هيچ نمىگويد كه بانك شاهنشاهى خود را در تجارت ايران مطلق العنان نموده تجار بدبخت ايران را دستنشاندهء خود كرده است كه هروقت اراده