وخيمه بيمناك بود به دولت ايران متوسل [ شد ] و حضور خود را براى شنيدن شرائط و پيشنهادات دربار طهران اعلان نمود . و حتى مذاكره صرفنظر كردن از قروض خود و بعضى مسائل ديگر را گوشزد كرد . مخابرات مخفم الدوله وزيرمختار پطرگراد و مذاكرات سفارت روس در آن موقع اگر منتشر شود حقايق را هويدا و آشكارا مىسازد .
آلمان
مملكت امپراطورى آلمان قبل از جنگ فقط يك روابط تجارتى ساده و محدودى با ايران داشت . در مسائل خارجى ايران هم با نظريات روسيه موافقت مىكرد . حتى در مسئلهء اخراج شوستر سفارت آلمان هم به دولت ايران يادداشت داد كه بايد اعانهاى كه دولت ايران به مدرسهء آلمان مىدهد توسط مستخدمين بلژيك تأديه گردد .
در ملاقات معروف پوتسدام هم حقوق روسيه را بر منطقهء شمالى تصديق نمود . پس از موفق شدن در داخل كردن عثمانى به جنگ براى تعقيب نقشهء قيام عمومى عالم اسلام و بالاخره هجوم به هندوستان ، جلب ايران را يكى از تصميمات قطعى خود قرار داده بود . براى انجام اين مقصود چند ماه از جنگ بين المللى گذشته چندين دسته عوامل آلمانى با صندوقهاى ليره اعزام و به ايران وارد شده شروع به اقدامات كردند . آلمان خواست بوسيلهء ورود اسلحه اردوئى در ايران تهيه و مقدمتا مشكلاتى براى دشمنان خود تهيه نمايد . از اطمينان به موفقيت خود بهسبب مساعد بودن افكار عمومى و مواعيد كاركنانى كه داشتند چندان توجهى به دولت رسمى نكرده خود به عمليات پرداختند .
نگارنده به دفعات پرتس رويس وزيرمختار آلمان را ملاقات [ كردم ] و فقط مىشنيدم كه مىگفت نجات ايران در جنگ با روس و انگليس خواهد بود . از قرارداد و لزوم يك عهدنامه مذاكره به ميان نمىآمد و البته وزير امور خارجهء عصر محتشم السلطنه بهتر مىدانند . فقط آنچه ما اطلاع داريم حاضر براى عقد يك عهدنامه نبودند و حتى از مبادى كه مربوط به آلمانها بود شنيده مىشد كه برطبق معاهده با عثمانى آلمان نمىتواند با دربار طهران مستقيما قراردادى منعقد سازد . بايد به راپورت و مخابرات سفارت برلن اگر باشد مراجعه نمود .
بالاخره وزيرمختار آلمان با طرفداران اسباب مهاجرت را فراهم و در محرم 1334 طهران را ترك [ كرد ] و رهسپار مقصد گرديد . در حالتى كه از اطمينان مواعيد طرفداران خود مترصد حركت شاه و كوچ پاىتخت بود .