حياط اندرون و اطاق من از راه بام يا ديوار داخل شوند و مرا بكشند چه خواهد شد ؟
امين الملك را كشتند چه شد . همه جا خواهند گفت يك مستبد بىانصافى از بين رفت .
مىخواست آنقدر جور و ظلم نكند تا به كيفر و مكافات آن نرسد ! محمد كلانى هم كه گفته بود مثل اين است كه يك بز كشته باشيم .
من آدم آزاد راحتطلبى بودم ، حالا خيلى سخت مىگذرد . متصل بايد تپانچه ببندم .
آدم با تفنگ همراهم باشد . شب كشيكچى داشته باشم . خدا رحم كرد من آنقدرها ترسو نيستم . اگر معتضد السلطنه بود چه مىكرد .
لطف الله خان غروب آمد . ميرزا احمد خان تمام را اظهار بندگى و نوكرى و خدمتگزارى كرده . صبح هم قلعه مىآيد و خودش تمام كارها را به طبيب و دلخواه من انجام خواهد داد . جلال و مهدى و ديگران هم روى دست و پاى لطف الله خان افتاده كه فلانى از تقصيرات ما بگذرد برويم سر خانهمان . اما من با وجودى كه اين آدم نوكر شخصى و پيشخدمت سپهدار است چطور اطمينان حاصل كنم . شايد اين تخلفات را حالا كه به دو ورود است مىكند ، فردا كه مسلط و مستقل شد پاك و صاف مخالفت كند ، چنانچه از به دو ورود نموده .
انقلابى و اعتدالى
بارى با همه بىدماغى و اوقات تلخى از واقعات طهران از روى روزنامهها بنويسم .
مسئلهء عمده ( حكايت مشروطه و مستبده كهنه شده . گفتگو و مخالفت تمام سر انقلاب و اعتدال است ) . سپهدار و حاجى عليقلى خان سردار اسعد با مستشار الدوله و اغلب وكلا « اعتداليون » هستند . تقىزاده ، صنيع الدوله و جمعى ديگر انقلابيون . روزنامهء « ايران نو » و « شرق » هم انقلابيون ، مابقى روزنامهها اعتداليون . متصل نزاع لفظى و قلمى است . همه چيز را گذاشته مثل آن وقت كه سر جهنم و بهشت رفتن عباس آقا مرافعه بود ، دعواى انقلاب و اعتدال است . در « ايران نو » و « شرق » شرح مفصلى از كارهاى سپهدار نوشته و همه جا مىگويد تا كابينهء سپهدار روى كار است امورات ما روز به روز بدتر [ مىشود ] و محال است قشون روس از ايران برود . حكما و حتما بايد وزراء از انقلابيون باشند تا به حدت و حرارت همه كارها را فيصل بدهند . « پليس ايران » همه را بر خلاف مىنويسد و به دلايل ثابت مىكند كه روش حاليهء ما با آن بىترتيبى و بىپولى جز اعتدال نيست . در روزنامههاى حزب اعتدال و احرار نوشته بود كه « كانسرواتيو » و « ليبرال » « 1 » باشد . در اين
هامش
( 1 ) -Liberal , Conservative.