تعداد عارض
سهشنبه 29 ربيع الاول 1327 ، 29 درجه حمل - چند روز است بهار صحيحى شده .
افسوس كه دل و دماغ نيست . مجلس رفتيم . قاجاريه جوابشان نيامد مأيوس شده رفتند .
حالا كدام سفارت يا جاى ديگر بروند نمىدانم . اينها طايفه و ئيل خود شاه هستند ، سه سال است مواجب نگرفتهاند . اما تفنگدارها ماهبهماه دريافت داشتهاند . روزى نيست كه ده نفر ، بيست نفر عارض با احكامات بتّى « 1 » اجراى عدليه نيايند . امروز يكى از آنها مىگفت اگر طهران يك كرور جمعيت دارد نصف آن عارض است .
نظام الملك در مقبره
نظام الملك بعضى روزها دو ساعت ديوانخانه مىآيد ، مابقى را باغ شاه يا در « مقبره » يا در تلگرافخانه مىباشد . در منزل هم كارهاى با دخل را تا ساعت چهار محرمانه رسيدگى مىكند و احكامات غير ما انزل الله مىكند .
قوام الدوله
عقل ايرانيها هم با وزارت مىآيد ، با وزارت مىرود . مثلا قوام الدوله تا وزير بود عاقل و محل شور [ بود ] او معزول شد عقلش هم رفت . حالا امير نظام عاقل است و داخل شور . قوام الدوله امروز به قدر الاغى هم شعور ندارد ، براى آنكه وزير نيست .
خط هند و اروپ
مؤيد السلطنه آمد صحبت قرارنامه شد . صورت قرارنامههاى دولتى را هم در اواخر مشروطه چاپ كرده كتابى كرده بودند . يك نسخه از وزارت خارجه آوردند . آن سه قرارنامه قراءت شد . ماشاء الله هنگامه كردهاند . هركس ميل دارد به آن رجوع كند .
مؤيد السلطنه صورت عريضه براى شاه نوشت خيلى قشنگ . از قرار تحقيق و آنچه خود شاه اقرار دارند از هر كلمه چهل سانتيم حق العبور خط ايران حساب مىكنند در ظرف 26 سال كه مجددا تجديد شود ، يعنى باز به قول خودشان روزى هشت هزار كلمه حرف زده مىشود هر كلمه چهل سانتيم يك هزار حالا مىشود و در بيست و شش سال آنقدر است . فقط اين يك خط هند و ارپ هيجده كرور تومان ضرر دولت و نفع آنها مىشود و اين مبلغ كلى ميل دارند به پنج هزار ليره اثاثيه و سالى سيصد ليره مخارج براى خط عربستان ببرند . اين سواى تسلط و اقتدارى است كه در آن صفحه پيدا كرده و سواى
هامش
( 1 ) - حكم بتّى - حكم قطعى .