مىداند فضول است قدرى مزخرف گفت . قابل اعتنا نيست . بچه شاهزادهها هم قدرى فرنگىمآبى به خرج دادند . ملا اسد اللّه خيلى شاهپرستى كرد و از طرف عموم تجار اظهار رضايت نمود . آنوقت ديگرى مىگويد . صدراعظم همه را مجاب كرد . از عهد ناصر الدين شاه گرفت تا امروز و تمام تصديق كردند . هيچوقت به اين راحتى و آسايش نبودند . حاجى آقا على اكبر هم تمام تقصيرات را گردن آنها گذاشت كه احدى نتوانست منكر شود . سيد احمد هم ثابت كرد مشروطه و مقننه حرام است . آن وقت شاه جويا مىشود اينها كجا بودند . سپهسالار براى فريب دادن صدراعظم عرض مىكند به لهجهء تركى كه صدراعظم تهيه كرده بود كه خوب اين مطالب مكشوف شود كه شاهپرستها در هر موقع حاضرند جواب ديگران را بدهند . آنوقت شرحى از تقريرات آنها را بيان مىكنند . از شعاع الدوله و مشكوة الدوله تعريف مىكنند داد شاهپرستى را دادند .
بيچاره شاه ، مظلوم شاه
من مىتوانم يك تياتر قشنگى اين شرفيابى را بنويسم كه اگر بعد از اين در تماشاخانه بيرون بياورند خيلى مضحك باشد . بيچاره شاه ، بىكس شاه ، مظلوم شاه . دل سنگ به حال او بايد بسوزد .
پانف در بارفروش
از قرارى كه منشى الممالك و ملك التجار بارفروش مىگفت و سيد رضى « لنگر درياى مازندران » هم تصديق كرد پانف و شصت نفر از قفقازيها بعد از آنكه مبلغى در رشت پول گرفتند و هنگام حساب معلوم شد سيصد تومان خرج كرده مابقى را خوردهاند قهر كرده مىروند مشهد سر از آنجا بارفروش خانهء حسنقلى ميرزا اعظام « 1 » الممالك دائى نسقچىباشى خودمان را غارت كرده دو نفر را مىكشند . اهل بارفروش همراهى نكرده اسمعيل خان با جمعيت مانع هرزگى آنها مىشود و دو نفر را مىكشند فرار كرده مىروند بندر جز . هرجا پياده مىشوند عوض تذكره ششلولها را كشيده [ اند ] . ما هم كه استعدادى نداريم كه در سرحد مانع شوند . شارژدفر روس به حضرت و الا گفته بود پانف در استراباد است و آنجا را تصرف كرده . اما صدراعظم مىگفت مانع شدهاند . اين پانف بلغارى است . مدتى طهران مخبر يكى از روزنامهجات روس بود ، شرارت كرد به توسط سفارت روس تبعيد شد .
هامش
( 1 ) - اصل : اعزام الممالك .