نموده باشند و اعلان جمهوريت ايران را دادهاند . وليعهد هم سخت گرفته كه بايد آذربايجان از قشون پليس جنوب و قزاق طهران و ژاندارم پنج هزار ارامنه مسلح و آسورىها بمبارده شود و نيز بانك رشت به قزوين آمده . عراق هنگامهء جنگ بابىها با مسلمانان ، و زنجان اغتشاش و بلوا روى داده . تدين ، مقوم ، صدرايى و ملك الشعرا هم به تحريك مراكز فاسده ، تحريك اهالى غار و فشاپويه را نمودهاند كه بيانيهء حضرت عبد العظيم و بلوا نمايند كه ارامنه و بابىها را بايد از ادارهء ارزاق خارج نمائيم و اسباب هرجومرج فراهم آورند . بعد به خانه آمده برحسب وعده به خانهء پهلوى رفته قدرى صحبت و شام اشكنه و ماست با لذت خوبى ، بعد چايى . ساعت چهار از شب بلند شده به خانه آمده خوابيدم .
[ امور روزانه ]
سهشنبه 29 شعبان . - صبح بعد از چايى آقا شيخ محمد على قزوينى آمده ، قدرى صحبت ، بعد بلند شده بيرون رفتيم . سر واگون آقا ميرزا سليمان خان رسيده سوار درشكهاش شدم تا دم مسجد سراج الملك صحبت و اينكه از طرف عدليه آمدهاند و مطالبه پانصد تومان كه اقتدار الدوله در كاشان برادر زن شريف الدوله را كشته بود و در طهران من به اصرار مستوفى و غيره ادعاى آنها را به پانصد تومان صلح كرديم و صاحب اختيار سند داد و من ضامن شدم . بعد ديگر اقتدار الدوله نداد . حالا به من سخت گرفتهاند [ كه ] بدهم و قدرى از قبايح اعمال و شقاوت اقتدار در اين موضوع بيان كرد . بعد او به خانهء خواهر مستوفى [ رفت ] كه مستوفى را ببيند . من هم به خانهء مشير اكرم و مشغول ترتيب كتابها و چيدن توى صندوق شده با ميرزا احمد خان ، بعد از ظهر رفته ناهار خورديم .
بعد هم بعد از ظهر مشغول چيدن كتابها تا غروب .
بلشويكها در انزلى
بعد بيرون آمده مغرب به خانهء آقا شيخ حسين گيوهفروش رفته ، بقا ، فدايى ، الموتى ، فرخى ، ضياء الواعظين و من و آقا سيد جليل آمده چايى و صحبت بمبارده انزلى و ورود بلشويكها به اطراف رشت و جنگ در خمام و تخليه انگليسىها رشت را ، صحبت . بعد بقا و آقا سيد جليل و فدايى رفته ، تفصيل خانهء آقا سيد عبد الرحيم را گفتيم و فرخى حكايت اينكه يكدفعه مرا خلخالى و شيخ عبد العلى و شيخ حسين طهرانى به خانهء فدايى وعده گرفته ، گفتند كمرهاى