كه در هيچ عهد مثل آن نشان نداذه بوذند از تكلّفها و پيشكشها و بخششها ، و بوزابه و عبد الرّحمن و عبّاس در مخالفت سلطان يكى شذه بوذند و عبد الرّحمن ايشانرا خوانده ناگاهى بوزابه محمّد و ملكشاه را بدر اصفهان آورد « 1 » و در خدمت سلطان لشكرى نبوذ اتابك ايلدكز را « 2 » فرموذ كه مطواعترين بندگان بوذ تا از آذربيجان بذو پيوندذ ، و هنوز سه مرحله رفته بوذ در راه بغداذ كه بوزابه بهمذان نزول كرد و اتابك ايلدكز « 2 » با لشكرى گران و امرا و فرزندان بكرمانشاهان به خدمت رسيذ و بحلوان برفى آمذ كه در سردسيرها بزمستان مثل آن كس نديذه بوذ « 3 » ، سلطان چهار ماه زمستان ببغداذ مقام كرد پس به راه دربند قرابلى بآذربيجان رفت و ملك ارسلان و ملكشاه بن سلجوق را كه ملازم خدمت بوذند بقلعهء تكريت بامير مسعود « 4 » شحنهء بغداذ سپرد ، و سلطان بمراغه آمذ و امراى آذربيجان در خدمت جاولى جمله به خدمت آمذند « 5 » و مقام بوذ تا بعد از چند روز در خدمت سلطان بميانه آمذند ، مثل : من اصلح نفسه للّه صلحت رعيّته و من اطاعه فى امره و نهيه وجبت محبّته و طاعته « 6 » ،
f . 97 b
سلطان در آنوقت خاصبك بك ارسلان بن بلنكرى را بركشيذه بوذ و امراى حضرت را سخت مىآمذ و قصد او مىكردند و شكايت با جاولى بردند تا او را نيز بذ كردند و در قصد گرفتن او بوذ ، يك روز سلطان را خبر شذ بجاولى پيغام داذ كه من ترا از بهر دفع خصم خواندم تو اوّل قصد خاصگى من كردى ، شعر « 7 »
اعلّمه الرّماية كلّ حين * فلمّا اشتدّ ساعده رمانى
هامش
( 1 ) ا آ در حوادث سنهء 540 ( ج 11 ص 68 - 69 ) و زن ص 198
( 2 ) كذا ايضا فى جت و ع و رص و حس ، ز ن ( ص 199 ) بجاى اتابك ايلدكز جاولى را ذكر مىكند
( 3 ) ز ن ص 199 - 200
( 4 ) ز ن : مسعود البلالىّ ، ا آ : مسعود بلال
( 5 ) ز ن ص 200
( 6 ) فقf . 15 a( 7 ) لمالك الازدى ، ر ك به تأريخ ادبيّات عرب( Lit . Hist . of the Arabs )از نكلسون ص 34