قزل ارسلان به صورت مثنويست ، ولى در آن فصل جداگانهيى به مثنويات اختصاص نيافته است .
ممدوحان فاريابى
شاهان و بزرگانى كه اين اشعار ( تا آنجا كه در متن اشعار نامشان ذكر شده ، چون اشعار فاقد عنوان توضيحيست ) خطاب بديشان است به شرح زيرند :
1 - عضد الدين طغان شاه بن مؤيد « * » ملقب به خسرو شرق و ملك شرق ، هفت يا هشت شعر .
2 - حسام الدين اردشير بن حسن ، پادشاه مازندران « * * » ، سه شعر .
3 - اختسان شروانشاه ( ممدوح خاقانى ) ، يك شعر .
4 - قزل ارسلان بن ايلدگز ، اتابك آذربايجان « * * * » يازده شعر ، باستثناى دو مرثيه در مرگش .
5 - نصرة الدين ابو بكر بيشتكين بن محمد بن ايلدگز ، برادرزاده و جانشين قزل ارسلان ، سى و پنج شعر .
6 - طغرل ( بن ارسلان ) ، آخرين پادشاه سلجوقى ايران « * * * * » يك شعر .
اشخاص ديگرى كه ظهير مدحشان گفته بدين شرحند :
1 - تاج الدين ابراهيم ، دو شعر
2 - مجد الدين محمد بن على اشعث ، چهار شعر
3 - سعد الدين ، دو شعر
4 - رضى الدين ، دو شعر
5 - جمال الدين حسن ، سه شعر
6 - شمس الدين ( وزير ) ، پنج شعر
هامش
( * ) به گفتهء ابن اثير او در 582 ق ( - 1186 - 87 م ) درگذشت .
( * * ) بگفتهء همو در 603 ق ( - 1206 - 7 م ) درگذشت .
( * * * ) در 588 ق ( - 1192 م ) در قونيه كشته شد .
( * * * * ) در ربيع الثانى 590 ق ( - آوريل 1194 م ) در رى به دست خوارزمشاه كشته شد .