تخطي إلى المحتوى الرئيسي

خاطرات و خطرات ( فارسى ) — صفحة 307

مساهمون:

ص٣٠٧
وَ الَّذِينَ يَكْنِزُونَ الذَّهَبَ وَ الْفِضَّةَ وَ لا يُنْفِقُونَها فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَبَشِّرْهُمْ بِعَذابٍ أَلِيمٍ
و همانا آنان كه انبار ميكنند طلا و نقره را و نمىدهند در راه خدا ( بمنفعت عامه ) نويد بده ايشان را به عذاب دردناك . در حدود آزادى زبان :
كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ تَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ
شما بهترين امتيد از ميان مردم به خوبى دعوت ميكنيد و از بدى منع و به خدا ايمان داريد .
كُلُوا وَ اشْرَبُوا وَ لا تُسْرِفُوا
بخوريد بياشاميد و اسراف مكنيد . هرون عمارتى مجلل ساخت در ملاقات از حضرت موسى بن جعفر ( ع ) پرسيد چگونه مىبينى ؟ فرمودند اگر از مال خودت ساخته‌اى اسراف است و اگر از مال غير حرام . ما انجمن كو را تبريك ميگوئيم خداوند توفيق بدهد كه بر صراط مستقيم مشى كنيم . به مناسبت قول دنى سورا معلم ديانات مدرسهء لندن را در تاريخ ديانات ياد مىكنيم .
در مصاف دين در اين عصر جديد * حربهء اسلام بدهد بس نويد سادگى امر و اتقان اصول * اكمل از اديان ديگر در فصول خالى از حشو و زوايد كان مخل * در مسيحيت و بودائى ممل با امور زندگى آميخته * نى در آن طرح جدائى ريخته با طبايع سازگار و رايگان * خالى از تحميل و آداب گران مسلمين را در تعالى دست هست * با تجدد رشته بتوانند بست
انجمن كو قدمى است بسوى بلوغ نهاده بدان معنى كه سعدى گويد : جمعى از حكماء در بلوغ سخن ميراندند كه چيست و علامات ظاهر آن را برميشمردند يكى گفت بلوغ آنست كه دربند رضاى حق بيشتر باشى تا دربند هواى نفس . در روانشناسى تشخيص داده‌اند كه در دورهء بلوغ پردهء مشاعر ضخامت مىيابد و استطاعت فكر مىافزايد . بلوغ انقلابى است در مزاج جوانان و در اين دوره است كه مزاج در غليان است و بسته به طرز زندگى اخلاق بسوى خوبى يا بدى ميرود تا تربيت و محيط پرورش چه باشد . تا سن 16 و 17 تصورات كسبى است ، هرچه بشنوند حمل بر صحت ميكنند و سعى دارند از اطوار كملين تقليد كنند ، پسرها بيشتر بقلم و دوات ميل مىكنند دخترها بمقراض و سوزن . درضمن تكامل تصرف در معقول براى مرد و زن پيدا مىشود ، داخل در صحبتهاى بيرون از حوزهء استطاعت خود مىشوند غالب ايراد به بزرگتران ميگيرند . در دورهء بلوغ مربى و آموزگاران جوانان را مراقبت مخصوص بايد . از رفتار و گفتار جوانان افكار و ذوق آنها در آتيه بدست مىآيد .
ز لوح روى كودك مىتوان خواند * كه بد يا نيك باشد در بزرگى
فساد اخلاق خصوص جنحه و جنايت در دورهء بلوغ ريشه مىبندد ، در اين مرحله محيط زندگى اثر كلى دارد ، آميزش مسرى است بيشتر در طبقه‌اى كه دنبال تحصيلات عالى نميروند . تكميل بلوغ باختلاف نژاد در پسر از 12 سالگى است تا 16 و در دختر از 9 سالگى الى 14 و اين بلوغ صورى است . از لوازم تربيت منع اصطكاك پسر و دختر است در دورهء بلوغ : عقلاى اسبق گفتند :
پسر را كه از ده فزون شد سنين * ز نامحرمان گو فروتر نشين

تعقيب موضوع

برگشتن بسوى حق براى مردم اروپا خصوص آنها كه خود را منور الفكر مىدانند مشكل‌تر است تا مردم مشرق زمين . چه ما هنوز اندر خم يك كوچه‌ايم و وارد سنگلاخ ماترياليسم نشده‌ايم . در اروپا دو سنگ بزرگ در راه است يكى برگشت به راه خداشناسى با انحراف در قرون متمادى ، باز اين سهل است مشكلتر حل سد طبقات است كه در اصول خلقت است و جبلى طبايع