ايتاليا دو مليون اعانه جمعآورى نمود و دخترها را متمول ساختند . ( مقصود مرحوم ميرزا سعيد خان وزير خارجه كاوور « 1 » وزير خارجه و صدراعظم ايتاليا كه در معيت ويكتور امانئول دوم « 2 » پادشاه ايتاليا و گاريبالدى « 3 » و چند نفر ديگر براى وحدت و يكپارچه شدن كليهء مملكت ايتاليا كوشش و زحمتها كشيدند و به علت همين زحمات بود كه ملت ايتاليا اين كمك و همراهى را پس از مرگ در حق وراث او انجام داد ) .
مرحوم وزير به اظهارات خود ادامه داده گفت : آيا دولت ايران و يا ملت چندين هزار سالهء اين مملكت اين همت را در حق بازماندگان من به عمل خواهد آورد ؟ خير ! خير ! . اين ملت قابل اين مقامات نيست و نخواهد بود . اگر استاد بزرگ من ميرزا تقى خان اميرنظام ( مرحوم اميركبير ) كشته نشده بود و يك چندى ناصر الدين - شاه از كارهاى دولت كنارهجويى مىكرد يحتمل اين مملكت به جايى رسيده بود و وزراء همگى مثل دانههاى تسبيح به يك رشته كشيده مىشدند اميدى بود ، ولى افسوس افسوس ! هزار افسوس ! اين فرمايشات آخرين آن مرد بزرگ بود و در رختخواب بيفتاد و چند روز بعد در دامان من جان به جانآفرين تسليم نمود . رحمة الله عليه .
ساختمان حسام السلطنه ( ابو النصر ميرزا )
در سال 1298 هجرى قمرى ( مطابق 1258 شمسى 1879 ميلادى ) مرحوم حسام - السلطنهء ثانى يعنى ابو النصر ميرزا باغ پدرى را ( حسام السلطنه سلطانمراد ميرزا ) كه واقع است در ضلع جنوب شرقى سفارت انگليس كه الحال محل سكناى صمصام - السلطنهء بختيارى است پس از تفريق و تقسيم ارثيه با ابو الفتح ميرزا مؤيد الدوله برادرش به ارث تصاحب نمود و محتاج بنايى گرديد . به وسيلهء مرحوم حاجى ميرزا - محمد على ثقة الملك رشتى حضور مرا جهة مذاكره طالب گشت و رفتم . پس از مشاهدهء محل و طرح نقشه و ارائه به شاهزاده بنايى مفصل و ساختمان عمارتى توسط من در آن باغ انجام شد و مبلغى به عنوان حق الزحمه برايم فرستاد . بنا به تقاضاى او اغلب به ديدنش مىرفتم و به توسط ايشان با جمعى از خواص و شاهزادگان عظام
هامش
( 1 ) -( 1810 - 1861 ) Camillo Benso Gavour .( 2 ) -Victor Emmanuel II( 3 ) -Giuseppe Garibaldi