( 13 )
( فَإِذا نُفِخَ فِي الصُّورِ نَفْخَةٌ واحِدَةٌ )
: ( پس زمانيكه يك بار در صور دميده شود )
( 14 )
( وَ حُمِلَتِ الْأَرْضُ وَ الْجِبالُ فَدُكَّتا دَكَّةً واحِدَةً )
: ( و قدرت الهى بر زمين و كوهها احاطه يافته و آن را در يك لحظه متلاشى مىكند )
( 15 )
( فَيَوْمَئِذٍ وَقَعَتِ الْواقِعَةُ )
: ( آن وقت است كه قيامت واقع مىشود )
دميدن در صور كنايه از بعث و حاضر كردن مردم براى رسيدگى به حسابشان است و اگر آن را به وصف ( واحده ) توصيف نمود ، اشاره به حتمى بودن آنست به نحوى كه احتياجى به تكرار ندارد ، ظاهرا مراد از نفخه در اين آيه نفخهء دوّم است كه در آن مردگان زنده مىشوند ، در ادامه مىفرمايد : وقتى كه زمين و كوهها حمل مىشوند ، يعنى قدرت الهى بر آنها احاطه مىيابد ، در آنوقت آنها در هم كوبيده شده و يكباره خرد و متلاشى مىشوند و در چنين روزيست كه قيامت برپا مىگردد .
( 16 )
( وَ انْشَقَّتِ السَّماءُ فَهِيَ يَوْمَئِذٍ واهِيَةٌ )
: ( و آسمان مىشكافد و در چنين روزى رفعت آن مبدّل به ضعف مىشود )
( 17 )
( وَ الْمَلَكُ عَلى أَرْجائِها وَ يَحْمِلُ عَرْشَ رَبِّكَ فَوْقَهُمْ يَوْمَئِذٍ ثَمانِيَةٌ )
: ( و فرشتگان در پيرامون آن ايستاده عرش پروردگارت را در آن روز هشت نفر حمل مىكنند ) « 1 » .
مىفرمايد : در روز قيامت آسمان از هم مىشكافد و سست و ضعيف مىگردد و فرشتگان در پيرامون و جوانب آسمان هستند و عرش علم يا عرش تدبير ( مصدر همه تدابير عالم ) در آن روز حاملينى از جنس ملائكه دارد كه هشت نفرند و ظاهرا در آن روز ملائكه و آسمان و عرش براى مردم ظاهر مىشوند همچنانكه در جاى ديگر فرموده :
( وَ تَرَى الْمَلائِكَةَ حَافِّينَ مِنْ حَوْلِ الْعَرْشِ يُسَبِّحُونَ بِحَمْدِ رَبِّهِمْ
« 2 » و ملائكه را
هامش
( 1 ) . در تفسير قمى آمده كه عرش خدا را همواره 4 نفر حمل مىكنند ، ولى در روز قيامت هشت نفر آن را حمل مىنمايند كه چهار نفر از اولين و چهار نفر از آخرين هستند ، امّا چهار نفر اولين عبارتند از : نوح ، ابراهيم ، موسى و عيسى ( عليهم السلام ) و چهار نفر آخرين عبارتند از :
محمّد ، على ، حسن و حسين ( عليهم السلام ) .
( 2 ) . سورهء زمر ، آيه 75 .