كه خدا از آسمان نازل مىكند و به وسيله آن زمين را بعد از مردنش زنده مىسازد و در گرداندن بادها نشانههايى براى اهل تعقّل هست )
( 6 )
( تِلْكَ آياتُ اللَّهِ نَتْلُوها عَلَيْكَ بِالْحَقِّ فَبِأَيِّ حَدِيثٍ بَعْدَ اللَّهِ وَ آياتِهِ يُؤْمِنُونَ )
:
( اينها همه آيات خداست كه ما آن را به حق بر تو تلاوت مىكنيم ، پس بعد از سخن خدا و آيات او ديگر به چه سخنى ايمان مىآورند ؟ ! )
( آيت ) يعنى علامت و نشانهاى كه دالّ بر وجود چيزى باشد و به آن اشاره نمايد .
مىفرمايد ، آسمانها و زمين آيات و نشانههايى هستند كه با ارتباط اجزائشان دلالت مىكنند كه اللّه خالق و مدبّر امر آنهاست و شريكى ندارد ، چون اگر براى آنها پديد آورندهاى نبود ، پديد نمىآمدند و اگر مدبّرشان يگانه نبود ، نظامهاى جزئى آنها متناقض مىشد و تدبيرشان مختلف مىگشت . در ادامه مىفرمايد : در خود شما از حيث خلقت كه وجودتان مركّب است از بدن مادى زمينى كه با مرگ فساد مىپذيرد و جزء مجرّد و علوى غير مادّى يعنى روح كه با مرگ فاسد نمىشود ، آياتى براى اهل يقين وجود دارد و نيز در هر جنبندهاى كه خدا آن را در روى زمين پراكنده است از حيث خلقتش براى مردمى كه راه يقين را مىپيمايند ، آياتى وجود دارد چون آنها خداى سبحان را مىشناسند و به وحدانيّت الوهيّت و ربوبيّت او يقين دارند .
همينطور در اختلاف شب و روز به حسب فصول مختلف سال و آب بارانى كه منشأ ارزاق بشر است و به واسطهء آن زمين مرده سرسبز و خرّم مىگردد ، و در گرداندن بادها از جائى به جاى ديگر كه موجب تحرّك ابرها و تلقيح گياهان و دفع عفونتها و دفع رايحههاى ناپسند و حركت امواج دريا و . . . مىشود ، نشانههايى براى اهل تعقّل وجود دارد چون آنها با عقل خود ميان حق و باطل و خوب و بد تميز مىدهند ، و اگر هر دسته از آيات را به قوم خاصّى اختصاص داده شايد وجهش اين باشد كه خلقت آسمانها و زمين با دلالتى ساده و بسيط انسان را به سوى خالقش هدايت مىكند و هر فرد با ايمانى از ديدن آنها پى به خالقشان مىبرد .
اما اين معنا كه خدا خالق انسان و ساير موجودات جاندار و صاحب حيات و شعور