را به اين وسيله بيازمايد امّا بيشتر انسانها متوجّه اين معنا نيستند .
( 50 )
( قَدْ قالَهَا الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَما أَغْنى عَنْهُمْ ما كانُوا يَكْسِبُونَ )
: ( به تحقيق اقوام قبل از ايشان نيز همين سخن را مىگفتند ، اما آنچه مىكردند سودى برايشان نداشت و بدردشان نخورد )
( 51 )
( فَأَصابَهُمْ سَيِّئاتُ ما كَسَبُوا وَ الَّذِينَ ظَلَمُوا مِنْ هؤُلاءِ سَيُصِيبُهُمْ سَيِّئاتُ ما كَسَبُوا وَ ما هُمْ بِمُعْجِزِينَ )
: ( در نتيجه آثار سوء گناهانشان به آنها رسيد و كسانى از ايشان كه ستمگر باشند به زودى آثار سوء اعمالشان را خواهند ديد و نمىتوانند خدا را به عجز و ستوه در آورند )
مىفرمايد : كفر و ناسپاسى اختصاص به افراد امّت تو ندارد بلكه پيش از اينها نيز ناسپاسانى نظير قارون و غير او اين قبيل سخنان را مىگفتند و نعمات ما را به علم و هنر خود نسبت مىدادند ، اما آن نعمات وسيلهء آزمايش آنها بود و اگر كسب نعمات بدست خودشان بود ، بايد مىتوانستند آن را براى خود حفظ كنند ، اما نتوانستند و علم و هنرشان بدردشان نخورد و نتوانستند مانع از هلاكت و زوال نعمت خود شوند و خداوند آنها را به كيفر اعمال زشتشان مؤاخذه نمود و اكنون اين ستمگران از امّت تو نيز به زودى نتيجه اعمالشان به ايشان خواهد رسيد و نمىتوانند با كفر و ناسپاسى خود ، خدا را به عجز و ستوه درآورند .
چون خدا در واقع با اعطاء نعمات به آنها مهلت مىدهد و آنها را از جايى كه حسابش را نمىكنند استدراج مىنمايد و كيد او استوار و متين است و همواره به آنها احاطه دارد .
( 52 )
( أَ وَ لَمْ يَعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَشاءُ وَ يَقْدِرُ إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ )
: ( آيا نمىدانند كه خداست كه روزى را بر هر كس بخواهد گشايش داده يا تنگ مىگيرد ، همانا در اين امر نشانههايى براى اهل ايمان وجود دارد )
جواب قبلى كه به ناسپاسان داده شد ، جواب نقضى بود و جواب اين آيه پاسخ حلّى و از طريق معارضه است و در آن توضيح مىدهد كه اصل روزى و وسعت يا تنگى آن