ابن ازرق محمد بن عبد الله بن احمد بن محمد . . . بن الازرق مورخ ، يمانى الاصل و اهل مكه بود ( اعلام زركلى ، ج 7 ، ص 93 ) . در تاريخ فوت وى اختلاف است . رجوع شود به پاورقى ص 93 ، ج 7 الاعلام .
در همين سال ، تئوفيل بن ميخائيل - پادشاه روم - به سوى سرزمينهاى اسلامى حركت كرد . . .
( كامل ابن اثير ، وقايع سال 223 ) و نيز براى اطلاع مختصرى بر شرح حال تئوفيل (
Theophile
) رجوع شود به قاموس الاعلام ، ج 3 ، ص 1734 .
موسى بن اسماعيل ابو سلمة التبوذكى الراوى ( فهرست كامل ابن اثير ) موسى بن اسماعيل التبوذكى از مردم بصره . . . به سال 223 درگذشت و از پرهيزگاران و ثقات بوده است ( لغت نامهء دهخدا ) .
قاسم بن سلام الهروى الازدى الخزاعى ( 157 تا 224 ه ) از دانشمندان بزرگ در فقه و حديث و ادب بود . در هرات زاده شد و پرورش يافت . در سال 213 به مصر و آنگاه به بغداد سفر كرد .
هنگام حج در مكه درگذشت . . . ( الاعلام ، ج 6 ، ص 10 ) .
اصبغ بن فرج بن سعد بن نافع فقيه مالكى مصرى در فقه شاگرد ابن ابى القاسم و ابن وهب و اشهب است . عبد الملك بن ماجشون در حق وى گفت كه مصر ، مانندى براى اصبغ نياورد . به روز يكشنبه چهار روز از شوال ماندهء سال 225 درگذشت ( لغت نامهء دهخدا ) .
ابو دلف قاسم بن عيسى عجلى يكى از سرهنگام مأمون خليفه و معتصم و يكى از اسخيا و جوانمردان بزرگوار و شجاع بود . او مرجع ادباء و فضلاء عصر خويش بود و در صنعت غنا مهارت داشت . او به اول در خدمت محمد امين بن هارون الرشيد بود و در جدال ميان امين و مأمون ، با على بن عيسى بن ماهان مساعد و به محاربهء طاهر شد و پس از كشته شدن على بن عيسى ، ابو دلف به همدان رفت و طاهر او را به بيعت مأمون خواند و او سرباز زد لكن آنگاه كه مأمون خود او را دعوت كرد به خدمت مأمون شتافت و خليفه او را حكومت كردستان داد . . .
( لغت نامهء دهخدا ) .
محمد بن سلام بن فرج السلمى البيكندى ( 160 تا 225 ه . ق ) از حافظان ثقه و محدّث