ص 353 ) .
محمد بن عبد الملك زيات ( 173 تا 233 ه . ق ) وزير معروف معتصم خليفه و واثق خليفه و از مشاهير لغت و ادب عربى . در قريهء دسكره ( نزديك بغداد ) نشأت يافت و در ادب و لغت به درجهاى عالى رسيد . معتصم امور وزارت را به دو داد و واثق نيز بر وى اعتماد كرد . متوكل خليفه چون به خلافت رسيد به سبب آن كه با وى خصومت داشت او را بگرفت و با شكنجه بكشت ( دائرة المعارف فارسى ) . در آثار الوزراء عقيلى شرح مفصلى دربارهء شرارتهاى اين وزير نوشته شده خوانندگان محترم به آنجا مراجعه فرمايند ( چاپ شادروان دكتر سيد جلال الدين محدث ارموى ، ص 100 تا 102 ) .
خلاد بن خالد صيرفى از كبار قراء بود و گويند كه او امام در قرائت و ثقه و عارف و محقق بود و در كوفه به سال 220 هجرى قمرى درگذشت ( لغت نامهء دهخدا ) .
قالون - عيسى بن ميناء بن وردان بن عيسى المدنى ( 120 تا 220 ه . ق ) يكى از قاريان مشهور بود كه در مدينه زاده شد و درگذشت . رياست علوم عربى و قرائت در روزگار او در حجاز به وى منتهى شد . ( الاعلام ، ج 5 ، ص 297 ) .
عبد الله بن مسلمة بن قعنب الحارثى القعنبى ( م 221 ه ) از راويان ثقهء مدينه بود كه در بصره اقامت گزيد و همان جا يا در راه مكه درگذشت . ( الاعلام زركلى ، ج 4 ، ص 280 ) .
فتح موصلى از بزرگان و متقدمان مشايخ موصل است . بشر حافى از نظيران اوست . هفت سال پيش از بشر حافى به سال 220 از دنيا رفته است . . . ( لغت نامهء دهخدا ) .
مازيار بن قارن يكى از اسپهبدان طبرستان است كه تعلق خاطر خاصى به كيش زردشت و آداب ايرانى داشت و بر معتصم عصيان كرد . معتصم عبد الله بن طاهر را از خراسان به دفع او فرستاد . عبد الله مازيار را بگرفت و به بغداد روانه داشت . خليفه او را به ضرب تازيانه كشت و جسدش را در مقابل جسد بابك آويخت . ( تاريخ مفصل ايران ، تأليف استاد فقيد عباس اقبال آشتيانى ، ص 100 ) .
تقويم التواريخ ( فارسى ) — صفحة 261
مساهمون: مصطفى بن عبدالله چلپي ( حاجي خليفة )
ص٢٦١