سال 120 در شام وفات يافت ( لغت نامهء دهخدا ) .
عبد الواحد بن يزيد الهوارى از امراى صفريه و مردى شجاع بود . وى با جمعى از مردم بربر در قيروان خروج كرد و به سال 124 در وقعهء اصنام به قتل رسيد ( لغت نامهء دهخدا ) .
ابو واثله اياس بن معاوية بن قرة مزنى . در زمان عمر بن عبد العزيز قاضى بصره بود و در 76 سالگى به سال 122 درگذشت . وى به فطنت و ذكاء ضرب المثل است ( لغت نامهء دهخدا ) .
سماك بن حرب بن اوس البكرى . از راويان كوفه بود كه هشتاد صحابى را درك كرده بود .
برخى حديث شناسان او را ضعيف شمردهاند . ( اعلام ، ج 3 ، ص 202 ) .
صفريه نام دستهء بزرگى از خوارج است كه در سال 65 هنگامى كه عبد الله بن صفار تميمى در مسئلهء استعراض ( قتل اطفال مخالفان ) كه عقيدهء نافع ابن ازرق ( پيشواى ازارقه ) بود و در مسئلهء مشرك ندانستن مسلمانان غير خارجى كه عقيدهء عبد الله بن اباض بود از ايشان جدا شد تشكيل شدند . پيروان او را به نام پدرش صفار ، صفريه خواندند . عبد القاهر بغدادى ، صفريه را پيروان زياد بن اصفر مىداند . بعضى از محققان ، ظهور صفريه را در سال 76 ه ق مىدانند و آن وقتى بود كه صالح بن مسرح بر ضد دولت اموى خروج كرد و پس از كشته شدن او شبيب بن يزيد شيبانى رهبرى اين قيام را به دست گرفت . در 134 ه عدهاى از صفريه پس از شكست از خازم بن خزيمه به عمان فرار كردند و در آنجا به دست اباضيه از ميان رفتند . در 153 در المغرب ، صفريه به رهبرى ابو قره قيام كردند و عمر بن ابى حفص بن عثمان را كه از طرف عباسيان حاكم آنجا بود كشتند و در 155 سجلماسه را تصرف كردند و مدتى به استقلال در آنجا ماندند . صفريه در قيام عمومى بربرها در مغرب شركت داشتند و سرانجام در آنجا فرقهء اباضيه منحل شدند . براى آگاهى بر اختلاف آنان با ساير فرق رجوع شود به دائرة المعارف مصاحب و بيان الايان و ساير كتب ملل و نحل .
ثابت بن اسلم بنانى تابعى و صاحب حسن بصرى و انس بن مالك است . پارساترين مردم زمان خود بود . ثابت به سال 123 در ولايت خالد بن عبد الله بر عراق وفات كرد ( لغت نامهء دهخدا ، و نيز كامل ابن اثير ، وقايع سال 123 ) .
تقويم التواريخ ( فارسى ) — صفحة 232
مساهمون: مصطفى بن عبدالله چلپي ( حاجي خليفة )
ص٢٣٢