دوباره به مسلمانان حمله كند و آنها را مستأصل نمايد ، امّا وقتى دانستند رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله و سلم زنده است ، گرد ايشان جمع شده و او را يارى كردند ،
( لِلَّذِينَ أَحْسَنُوا مِنْهُمْ وَ اتَّقَوْا أَجْرٌ عَظِيمٌ )
: ( كسانى از آنان كه نيكوكار و پرهيزكار باشند اجر بزرگى خواهند يافت ) ، خداوند اجر را محدود به كسانى از آنان مىنمايد كه نيكى نمودند ، چون استجابت عملى ظاهرى است كه ملازمتى با حقيقت نيكى و تقوى ندارد ، در حالى كه اجر بزرگ خداوند دائر مدار احسان و تقوى است .
( 173 )
( الَّذِينَ قالَ لَهُمُ النَّاسُ إِنَّ النَّاسَ قَدْ جَمَعُوا لَكُمْ فَاخْشَوْهُمْ فَزادَهُمْ إِيماناً وَ قالُوا حَسْبُنَا اللَّهُ وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ )
: ( آن مؤمنانى كه چون مردمى منافق به آنان گفتند ، لشكر بسيار بر عليه شما مؤمنان فراهم شده ، پس از آنان در انديشه و حذر باشيد ، اين سخنان بر ايمانشان بيفزود ، و گفتند : در مقابل همهء دشمنان تنها خدا ما را كفايت مىكند و او بهترين ياوران است ) .
منظور از ( ناس ) اوّل ، منافقين و منظور از ( ناس ) دوّم ، دشمنان و مشركان هستند ، امّا گفتار منافقان ايمان مؤمنان را بيشتر كرد ، چون انسان فطرتا وقتى از ناحيه كسانى نهى مىشود ، در صورتى كه به آن اشخاص حسن ظنّ نداشته باشد ، نسبت به تصميم خود حريصتر مىگردد و همين حرص شديد باعث مىشود كه نيروهاى خفتهاش بيدار و تصميمش قويتر گردد ، يا مؤمنان به جهت آنكه خبر جمع شدن مشركان را قبلا بوسيله وحى از پيامبر شنيده بودند ، ايمانشان به درستى اين خبر بيشتر گرديد كه به زودى در راه خدا آزار خواهند ديد ، تا آنكه به اذن خدا سرنوشتشان معيّن و تمام شود و وعدهاى كه خدا به آنان داده برسد و آن وعدهء نصرت بود كه جز در جنگ محقّق نخواهد شد ، پس آنان به امر پروردگارشان ملتزم شدند و آمادهء پيكار گرديدند و وكيل كسى است كه امور انسان را تدبير مىكند و مسلّما خدا بهترين وكيل است و مؤمنان را كفايت