بود و بذكا و دها بيشتر ايلچيان بنزديك پادشاهزادگان از برادران و برادرزادگان قاآن روان كرد معلم از احوال و وقوع حادثه و تا بوقتى كه باتّفاق خانى معيّن شود « 1 » كسى بايد كه حاكم و سرور باشد تا كار ملك مهمل نشود و امور جمهور مختلّ نگردد و جانب حشم و لشكر مضبوط ماند و مصالح رعايا محفوظ جغاتاى « 2 » و ديگر پادشاهزادگان كس فرستادند كه توراكينا خاتون مادر پسرانست كه استحقاق خانيّت دارند « 3 » تا بوقت آنك قوريلتاى شود كار ملك را مرتّب مىدارد و كفاة برقرار در خدمت باشند چنانك ياساى قديم و حديث از آنچ قانون آنست منحرف نشود و توراكينا خاتون نيك داهيه و كافيه بود و بدين اتّفاق و وفاق نيز زيادت استظهارى يافت و موكا « 4 » خاتون در آن نزديكى بر عقب قاآن روان شد بلطايف حيل و كياست تمام امور ملك را در ضبط آورد و دل خويشان را بانواع اصطناع و عوارف و ارسال هدايا و تحف صيد كرد و بيشتر اجانب و عشاير و اقارب و عساكر بجانب او مايل گشتند و اوامر و نواهى او را بطوع و رغبت منقاد و مذعان « 5 » شدند و در تحت فرمان او آمدند قال رسول اللّه صلّى اللّه عليه و سلّم جبلت القلوب على حبّ من احسن اليها و بغض من اساء اليها و تمامت اصناف مردمان روى بجانب او نهادند و جينقاى « 6 » و ديگر كفاة قاآن بر قاعدهء اوّل در كار بودند و ولاة در اطراف و اقطار برقرار ، و در وقت قاآن توراكينا خاتون را با جماعتى از اصحاب حضرت كينهء در احناى سينه متمكّن گشته بود و آن جراحت غور كرده چون كار ملك برو مقرّر گشت و او در آن تمكّن يافت و كسى را با او منازعتى و مناقشتى نه خواست كه درين وهلت پيش از فوات وقت و
هامش
توزاكينا ( فى المواضع ) ،
( 1 ) ج : نشود ،
( 2 ) د ه : جغتاى ، ج : جيغتاى ،
( 3 ) آ ج : دارد ،
( 4 ) ه : مواكا ،
( 5 ) ب : مدعان ، د : مذعن ،
( 6 ) آ : حيقاى ؟ ؟ ؟ ، ب : حيقاء ؟ ؟ ؟ ، ج : جيفا ، د : جقتاى ، ه : حپنقاى ،