اين نسخه نيز مانند نسخهء آ غالبا كلمات را كلّا يا بعضا بدون نقطه نوشته است ، اين نسخه بقطع خشتى و بخطّ نسخ خوش و مشتمل است بر 233 ورق كه 466 صفحه باشد هر صفحهء 21 سطر ، و ما بين ورق 215 - 216 قريب سى صفحه از صفحات اين كتاب مطبوع افتاده است و اوراق مفقوده مطابق است با اوراق
a
153 سطر 12 -
a
163 سطر 24 از نسخهء آ ، اين نسخه تاريخ كتابت ندارد ولى از قراين و املاى كلمات و وضع خطّ معلوم است كه بسيار قديم است و ظاهرا در اوايل قرن هشتم هجرى استنساخ شده است و معدودى از اوراق متفرّقهء آن بخطّ كاتب جديد ديگرى است غير كاتب اصلى ، و از اوّل تا به آخر حاوى تصحيحات و زياده و نقصانهائى است بخطّ جديد الحاقى بقلم يكى از فضلاى متتبّعين در تاريخ چنان كه از قراين واضح مىشود و اين تصحيحات غالبا مخالف با جميع نسخ ديگر جهانگشاى است ولى براى فهم عبارت لازم و لابدّ منها است ،
خصايص رسم الخطّى اين نسخه - نسخهء ب مانند نسخهء آ غالب خصايص نسخ قديمه در آن مجتمع است ، در خصوصيّتهاى 1 ، 2 ، 4 ، 6 ، 7 ، 8 ، 9 ، 10 ( غالبا ) ، 12 ، 13 ، از خصايص آ بعينه مانند نسخهء آ است ، و در طريقهء 5 و 11 برسم الخطّ جديد است ، و در طريقهء 3 مطلقا به طرز نسخ قديمه است يعنى « كه » موصوله و استفهاميّه را بدون استثنا « كى » با ياء مىنويسد ، و از خصايص جزئيّهء اين نسخه آنكه بجاى كلمات : خورشيد ، نينداخت ، نينديشم ، غالبا خرشيد ، نانداخت ، نانديشم نوشته است الّا نادرا ، و گاه « 1 » كلمهء فارسى تلخ را « طلخ » با طاء مؤلّفه نوشته است « 2 » ،
هامش
( 1 ) از جمله در ورقa120 ،
( 2 ) در كتاب المعجم فى معابير اشعار العجم لمحمّد بن قيس الرّازى نسخهء قديمى ( بدون تاريخ ) موزهء بريطانيّه نيز دو سه مورد ( ص 56 ، 129 ، 217 ، 353 ، از طبع برون و راقم سطور ) كلمهء تلخ را « طلخ » با طاء مؤلّفه نوشته است و ظاهرا اين طرز املا از اثر غلبهء نفوذ عرب بوده است مانند كلمات صد و شصت و طپانچه و غلطيدن و نحو ذلك ،