لا تُبْطِلُوا صَدَقاتِكُمْ بِالْمَنِّ وَ الْأَذى
« 1 » سؤال 73 : چگونه خداوند نهى از منّت گذاردن مىكند ولى خود را منّان ناميده و بر رسالت رسول اكرم صلّى اللّه عليه و آله منّت نهاده است ؟
« لَقَدْ مَنَّ اللَّهُ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ إِذْ بَعَثَ فِيهِمْ رَسُولًا »
« 2 » جواب : منّ به معناى اعطى مىباشد و صفت منّان هم از همين معنى گرفته شده است پس اينكه مىفرمايد :
فَامْنُنْ أَوْ أَمْسِكْ
« 3 » يا اينكه مىفرمايد :
لَقَدْ مَنَّ اللَّهُ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ
« 4 » يعنى به آنها نعمت عطا كرد و اما اينكه مىفرمايد :
فَإِمَّا مَنًّا بَعْدُ
« 5 » يعنى انعام بدون عوض است . منّتى كه مذموم و ناپسند است به معناى برشمردن و بازگو كردن و بزرگ شمردن نعمت است .
سؤال 74 : چگونه خداوند مىفرمايد :
بَلِ اللَّهُ يَمُنُّ عَلَيْكُمْ أَنْ هَداكُمْ لِلْإِيمانِ
« 6 » .
درحالىكه بزرگ شمردن نعمت هدايت است و از نوع دوّم مىباشد ؟
جواب : برشمردن نعمت هدايت و ايمان قبيح نيست به خلاف بازگو كردن نعمت مالى و از سوى ديگر منّت چون صفت الهى باشد ممدوح ولى اگر صفت انسانى باشد مذموم است مثل جبّار و متكبّر و منتقم و امثال اينها كه در مورد خداوند زيبا و ستايشآميز و در مورد بندگان ناپسند است .
أَ يَوَدُّ أَحَدُكُمْ أَنْ تَكُونَ لَهُ جَنَّةٌ مِنْ نَخِيلٍ وَ أَعْنابٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ لَهُ فِيها مِنْ كُلِّ الثَّمَراتِ
« 7 »
هامش
( 1 ) . سورهء بقره ، آيهء 264 : صدقات خود را با منّت و اذيت باطل نكنيد .
( 2 ) . سورهء آل عمران ، آيهء 164 : خداوند منت گذارد بر مؤمنان كه در ميان آنها رسولى را برانگيخت .
( 3 ) . سورهء ص ، آيهء 39 : پس نعمت بده يا رها كن .
( 4 ) . سورهء آل عمران ، آيهء 164 : خداوند منت گذارد بر مؤمنان . .
( 5 ) . سورهء محمّد ، آيهء 4 : و امّا از روى منّت گذاردن . . .
( 6 ) . سورهء حجرات ، آيهء 17 : بلكه خداوند بر شما منت دارد كه شما را هدايت براى ايمان آوردن نموده است .
( 7 ) . سورهء بقره ، آيهء 266 : آيا يكى از شما دوست مىدارد كه داراى باغى از درختان خرما و انگورها باشد