الموت قبل از آنكه شما را با مرگ از عملى كه موجب بهشت است بازبدارد .
و برخى گفتهاند : با شيطان كه قبل از آنكه با فريب و نيرنگ خود شما را از راه بازدارد سبقت بگيريد .
وَ جَنَّةٍ عَرْضُها كَعَرْضِ السَّماءِ وَ الْأَرْضِ
« 1 » سؤال 981 : در اينجا عرض بهشت را مانند عرض آسمانها و زمين معرفى مىكند و در سورهء آل عمران مىفرمايد :
وَ جَنَّةٍ عَرْضُهَا السَّماواتُ وَ الْأَرْضُ
.
چگونه عرض يك بهشت به اندازهء عرض يك آسمان و عرض هفت آسمان است ؟
جواب : مراد از آسمان در اينجا جنس آسمان است نه يك آسمان ، چنان كه مراد از زمين هم در دو آيه ذكر شده جنس زمين است پس دو آيه بهشت به عرض آسمانها و زمينهاى هفتگانه تشبيه شده است .
لِكَيْلا تَأْسَوْا عَلى ما فاتَكُمْ وَ لا تَفْرَحُوا بِما آتاكُمْ
« 2 » سؤال 982 : چگونه خداوند ما را به عدم اندوه هنگام ضرر و عدم خوشحالى هنگام منفعت دعوت مىكند درحالىكه هيچكس نمىتواند از اندوه هنگام ضرر و خوشحالى هنگام منفعت خوددارى كند ؟
جواب : مراد حزن و خوشحالى قهرى و قسرى غير قابل انفكاك از انسان نيست بلكه مراد از حزن اندوهى است كه از انسان غافل از صبر و تسليم در مقابل امر خدا و اميدوار به ثواب صابران و خوشحالى است كه از انسان طاغى و غافل از شكرگزارى صادر مىشود . پناه بر خدا از اين دو حالت .
هامش
( 1 ) . سورهء حديد ، آيهء 21 : و بهشتى كه عرض آن مانند عرض آسمان و زمين است .
( 2 ) . سورهء حديد ، آيهء 23 : تا براى آنچه كه از دستتان برود اندوهگين نشويد و از آنچه كه به شما مىدهد شادمان نگرديد .