جواب : ضمير به مجموع نعمتها يعنى دو بهشت و دو چشمه و ميوه و امثال اينها برمىگردد كه قبلا ذكر شدهاند .
برخى گفتهاند : ضمير به دو بهشت برمىگردد ولى چون اين دو بهشت داراى قصور و منازلى است به اين اعتبار ضمير به صورت جمع آمده است .
و برخى گفتهاند : ضمير به منازل و قصورى برمىگردد كه كلمه جنتان بر آنها دلالت مىكند .
و برخى گفتهاند : ضمير به فرشها برمىگردد چرا كه ضمير به نزديكترين مرجع برمىگردد و كلمهء فرش نزديكتر از همه به ضمير قرار گرفته است . بنابراين قول فى به معناى على است چنان كه مىفرمايد :
« أَمْ لَهُمْ سُلَّمٌ يَسْتَمِعُونَ فِيهِ »
سؤال 968 : معناى لم يطمثهن در اين آيه عدم مواقعه است و زنان دنيايى هرگز بوسيلهء جنّيان چنين نخواهند شد پس فائدهء اختصاص دادن حوريه به عدم طمث از سوى جنّيان چيست ؟
جواب : حوريههاى جنّى متعلق به جنّيان و حوريههاى انسى متعلق به آدميان هستند و انسىها بوسيلهء انسان و جنّىها بهوسيله جنّيان طمث نشدهاند . البته اين آيه دلالت مىكند كه جنّيان در دنيا با برخى از انسانها مواقعه مىنمايند .
سورهء واقعه
وَ السَّابِقُونَ السَّابِقُونَ
« 1 » سؤال 969 : علّت تكرار كلمه السابقون در اين آيه شريفه چيست ؟
جواب : تأكيد است در مقابل تأكيدى كه در آيه
« فَأَصْحابُ الْمَيْمَنَةِ
هامش
( 1 ) . سورهء واقعه ، آيهء 10 : و پيش قدمان و پيشقراولان .