فلمّا اجزنا ساحة الحى و انتحى * بنا بطن خبت ذى خفاف عقنقل
ابن انبارى در شرح خود بر اين شعر مىگويد : انتحى جواب لمّا است .
كَذلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ
« 1 » سؤال 840 : چرا خداوند در جريان حضرت ابراهيم عليه السّلام
كَذلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ
ولى در جريانات ديگرى
« إِنَّا كَذلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ »
فرموده است ؟
جواب : در جريان ابراهيم عليه السّلام يكمرتبه
إِنَّا كَذلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ
ذكر گرديد و دفعه بعد براى اختصار انا را حذف فرمود .
وَ إِنَّ لُوطاً لَمِنَ الْمُرْسَلِينَ إِذْ نَجَّيْناهُ وَ أَهْلَهُ أَجْمَعِينَ
« 2 » سؤال 841 : چگونه خداوند مىفرمايد : لوط از پيامبران شد پس از آنكه او را نجات داديم ، درحالىكه لوط قبل از نجات از بلا پيامبر بوده است ؟
جواب : كلمه اذ نجّيناه متعلق به ما قبل خود نيست بلكه متعلق به محذوفى است كه عبارت است از : و اذكر لهم يا محمد اذا نجّيناه يا انعمنا عليه اذ نجيناه . همين جواب در سؤال از آيه
« وَ إِنَّ يُونُسَ لَمِنَ الْمُرْسَلِينَ إِذْ أَبَقَ إِلَى الْفُلْكِ الْمَشْحُونِ »
مىآيد .
وَ أَرْسَلْناهُ إِلى مِائَةِ أَلْفٍ أَوْ يَزِيدُونَ
« 3 » سؤال 842 : حرف او يا براى ترديد و شك است و ترديد از خداوند محال است پس چگونه خداوند مىفرمايد : آن حضرت را به سوى صدهزار يا بيشتر روانه كرديم و حرف يا براى ترديد و شك است ؟
جواب : او در اينجا به معناى بل هست و دلالت بر شك نمىكند . برخى
هامش
( 1 ) . سورهء صافات ، آيهء 110 : نيكوكاران را چنين پاداش مىدهيم .
( 2 ) . سورهء صافات ، آيهء 133 - 134 : و همانا لوط از مرسلين است هنگامى كه او و اهلش همگى را نجات داديم .
( 3 ) . سورهء صافات ، آيهء 147 : او را به سوى صدهزار يا زيادتر فرستاديم .