برخى گفتهاند : اصحاب صراط مستقيم كسانى هستند كه همواره بر صراط مستقيم مىباشند ولى هدايتيافتگان كسانى هستند كه ابتداء بر صراط مستقيم نبوده ولى بعدا بر اين مسير قرار گرفتهاند .
برخى گفتهاند : مراد از اصحاب صراط مستقيم اهل دين حق در دنيا و مراد از هدايتيافتگان راهيافتگان به بهشت در آخرت هستند . پس گويا فرموده است ، خواهيد فهميد كه در دنيا چه كسى اهل حق و در آخرت رستگار خواهد بود .
سورهء انبياء
اقْتَرَبَ لِلنَّاسِ حِسابُهُمْ
« 1 » سؤال 628 : چگونه خداوند حسابرسى مردم را نزديك مىداند در حالى كه در قيامت است ؟
جواب : معناى اين آيه آن است كه از ديدگاه الهى نزديك است گرچه از نظر مردم دور باشد . چنان كه مىفرمايد :
إِنَّهُمْ يَرَوْنَهُ بَعِيداً وَ نَراهُ قَرِيباً
« 2 »
وَ يَسْتَعْجِلُونَكَ بِالْعَذابِ . . .
إِنَّ يَوْماً عِنْدَ رَبِّكَ كَأَلْفِ سَنَةٍ مِمَّا تَعُدُّونَ
« 3 » جواب دوّم : معنا اين است كه حسابرسى نسبت به آنچه كه از تاريخ جهان گذشته نزديك است چنان كه حضرت رسول صلّى اللّه عليه و آله مىفرمايد : « ان مثل ما بقى من الدنيا فى جنب ما مضى كمثل خيط فى ثوب » « 4 »
هامش
( 1 ) . سورهء انبياء ، آيهء 1 : حسابرسى مردم نزديك گرديد .
( 2 ) . سورهء معارج ، آيات 6 و 7 : آنها آن را دور و ما نزديك مىبينيم .
( 3 ) . سورهء حجّ ، آيهء 47 : از تو به شتاب عذاب مىطلبند ، . . . و يك روز از روزهاى پروردگار تو برابر هزار سال است از آن سان كه مىشمريد .
( 4 ) . مثال آنچه كه از دنيا باقى مانده در كنار آنچه گذشته است مثال يك نسخ در يك لباس است .