غير صحيح 2 ) وجوب يا جواز نزديك شدن به مال آنها به نحو احسن بدون اذن مالك آن .
اين دو حكم فقط متعلق به مال يتيم است و شامل مال افراد بالغ نمىشود . و اين دليل آنست كه انتهاى اين حكم زمان بلوغ است . زيرا بواسطهء بلوغ يتيم هر دو حكم منتفى مىشود .
وَ إِذا قُلْتُمْ فَاعْدِلُوا
« 1 » سؤال 301 : با اين كه در عمل نياز به عدالت بيشتر از نياز به عدالت در قول است . و ضرر ناشى از ظلم در رفتار قوىتر از ضرر ناشى از ظلم در گفتار است چرا فقط فرمان به عدل را منحصر در قول نمود و دستور « و اذا فعلتم فاعدلوا » نداد ؟
جواب : به آن جهت عدل را به قول اختصاص داد تا بفهماند كه عدل در فعل به طريق اولى واجب است چنان كه در مورد پدر و مادر مىفرمايد :
« فَلا تَقُلْ لَهُما أُفٍّ »
« 2 » و نمىفرمايد : از ضرب و شتم آنها خوددارى كن ، چون وقتى كه گفتن كلمهء افّ نهى شود به طريق اولى شتم و ضرب آنها نيز نهى شده است .
وَ لا تَزِرُ وازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرى
« 3 » سؤال 302 : چگونه مىفرمايد هيچكس بار گناه ديگرى را بدوش نمىكشد درحالىكه در جاى ديگر مىفرمايد :
« وَ لَيَحْمِلُنَّ أَثْقالَهُمْ وَ أَثْقالًا مَعَ أَثْقالِهِمْ »
« 4 » و باز مىفرمايد :
« لِيَحْمِلُوا أَوْزارَهُمْ كامِلَةً يَوْمَ الْقِيامَةِ وَ مِنْ أَوْزارِ الَّذِينَ
هامش
( 1 ) . سورهء انعام ، آيهء 152 : پس هنگامى كه گفتيد پس عدالت بورزيد
( 2 ) . سورهء اسراء ، آيهء 23 : و به آنها اف نگوئيد .
( 3 ) . سورهء انعام ، آيهء 164 : و هيچكس بار ديگرى را بر دوش نخواهد گرفت .
( 4 ) . سورهء عنكبوت ، آيهء 13 : و بايد بار سنگين خود را بر دوش بگيرند و بارى ديگر را همراه بار خود .