آمر به خير نشان بدهد .
جواب دوّم : آن است كه : از امر به فعل تعبير فرموده و منظور از و من يفعل ذلك كسى است كه به خير امر كرده است چنان كه از ساير افعال نيز به امر تعبير مىكنند . پس وقتى كه آمر به اجر عظيم وعده داده شود فاعل آن به طريق اولى بهرهمند از آن خواهد بود .
إِنْ يَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ إِلَّا إِناثاً
« 1 » سؤال 191 : ابتدا مىفرمايد : غير خدا را كه عبارتند از لات و منات و عزّى مىپرستند و سپس مىفرمايد :
وَ إِنْ يَدْعُونَ إِلَّا شَيْطاناً مَرِيداً
« 2 » اين دو چگونه با هم جمع مىشوند ؟
جواب : معناى آن اين است كه عبادت بتها در حقيقت عبادت و پرستش شيطان است زيرا آنها از شيطان كه پرستش بتها را تزيين نموده و زيبا جلوه داده است تبعيت كردهاند . يا چون شيطان موكّل بتهاست كه دعوت كافران را به عهده دارد در حقيقت او پرستش شده است .
وَ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ سَنُدْخِلُهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ
« 3 » سؤال 192 : چگونه خداوند ايمان و عمل صالح را شرط ورود به بهشت مىداند و در جاى ديگر نيز مىفرمايد :
وَ مَنْ يَعْمَلْ مِنَ الصَّالِحاتِ مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثى وَ هُوَ مُؤْمِنٌ
« 4 » درحالىكه مىگويند : مجرّد ايمان براى ورود بهشت كافى است ؟
جواب : مراد از عمل صالح اخلاق در ايمان و يا به گفته برخى استمرار
هامش
( 1 ) . سورهء نساء ، آيهء 117 : آنها غير از خدا تنها بتهايى را مىخوانند كه اثرى ندارند .
( 2 ) . سورهء نساء ، آيهء 117 : و فقط شيطان سركش و ويرانگر را مىخوانند .
( 3 ) . سورهء نساء ، آيهء 122 : و آنان كه ايمان آوردند و عمل صالح انجام دادند را وارد در باغهائى از بهشت مىكنيم كه نهرها از زير درختان آن جارى است .
( 4 ) . سورهء نساء ، آيهء 124 : و كسى كه عمل نيك انجام دهد از مرد يا زن و او مؤمن باشد .