حوالى بوسپور بودهاند ذكر كرده 8 ) يك كتيبهء يونانى است كه داراى 28 سطر است و در ( مين جيك ) در آسياى صغير در 1886 كشف شده .
چهارم - كتيبهء در تخت جمشيد از اردشير اول درازدست به زبان بابلى يافته اند كه داراى 13 سطر است از سطور مذكوره قسمت چپ آن باقى است ما بقى محو شده .
پنجم - كتيبهء نيز در تخت جمشيد از اردشير دوم هخامنشى كشف شده كه به زبان بابلى و فقط در سطر آن باقى است .
كتيبههاى شاهان هخامنشى كه به زبان پارسى قديم كنده شده در جاى خود ذكر گرديده فقط دو كتيبهء ديگر لازم است بر آنها علاوه شود :
1 ) كتيبهء از اردشير دوم كه در همدان يافتهاند و راجع بقصرى است كه اين شاه بنا كرده در اينجا نيز اسم مهر و اناهيتا بعد از هرمزد برده شده .
2 ) كتيبهء كه از همان شاه در شوش كشف شده و مربوط بتأسيس قصرى است خواندن خط ميخى پارسى براى محققين خيلى مشگل بود زيرا اگر به خواندن خطوط مصرى به زودى موفق شدند از اينجهت است كه بعضى از كتيبههاى مصرى به زبان مصرى قديم و يونانى نوشته شده و بعلاوه اسامى خاصه را در ميان شكلى كه شبيه به فشنك است گنجاندهاند بنابراين علماء فن توانستند بالنسبه زودتر الفباء زبان را بدست آورده معانى لغات را بواسطه ترجمه يونانى زودتر درك نمايند و ليكن در ايران كتيبهها به زبان و خط پارسى قديم و عيلامى و آسورى نوشته شده و هر سه زبان و خط مجهول بود با وجود اين علماء اروپائى با زحمات زياد موفق به خواندن اين خط شدهاند كنجكاوى اروپائيان نسبت به اين خط در 1622 شروع گرديد و ليكن ابتداء پيشرفتهاى بزرگ براى خواندن آن از 1802 بود و تقريبا در 1850 قرائت قسمتى از كتيبههاى بيستون داريوش بدون غلط باتمام رسيده الفباء خط كاملا بدست آمده پس از پيشرفت مذكور قرائت
تاريخ ايران باستان ( تاريخ مفصل ايران قديم ) ( فارسى ) — صفحة 2962
مساهمون: حسن پيرنيا ( مشير الدوله )
ص٢٩٦٢