تازى شباهت دارد نگارش يافته و اكثر آنها مطلقا فاقد ارزش ادبى است ولى بعضى كه در اوايل اين دوره خاصه سدهء دهم تأليف شدهاند قابل ذكرند .
مهمترين بخش از دانشهاى دينى كه درين عهد سبب تأليف كتابهايى به فارسى شده مطلبهاى مربوط به قرآن است خواه قراءت و خواه تفسير و يا بيان اسرار آن . . . و كتابهاى زيرين را مىتوان بر آنچه پيش ازين « 1 » درين باب ذكر شده است ، افزود :
خزانة الاسرار از مظهر الدين محمد فرزند بهاء الدين على قارى كه در سال 962 در بيست باب در خواص آيهها به ترتيب موضوع نگارش يافته ( و نسخهيى از آن بشمارهء 2 / 226 در كتابخانهء مركزى دانشگاه تهران موجودست ) . درين كتاب بسيارى حديث از پيغامبر ( ص ) دربارهء سودهاى تلاوت هريك از سورهها [ از باب آمرزش گناهان و محفوظ ماندن از حادثههاى دوران و كسب ثوابهاى بىشمار اخروى و جز آنها ] ذكر شده است .
نثر كتاب مغشوش و كمارزشست .
اسرار القرآن كتابيست دربارهء تجويد و شناخت فرنهادهاى آن در سيزده فصل با مقدمهيى بنثر مصنوع كه آميغى از چند واژهء پارسى و بسيارى واژه و تركيبهاى تازيست . مؤلف كتاب ملا ميرقارى گيلانيست از عالمان سدهء دهم و آغاز سدهء يازدهم . كتاب انيس العاقلين كه در سال 1005 تأليف شده ازوست .
هديه ( يا : هاديه ) قطبشاهى تأليف محمد على كربلائى يك فهرست الفبائى است از آيهها با مقدمهيى به فارسى كه بنام سلطان عبد الله قطبشاه ( 1035 - 1088 ) نوشته شده است .
اما از تفسيرهايى كه بدست عالمان شيعى نوشته شده ، بعضى تفسيرهاى صوفيانه است كه بشيوهء اهل تصوف و عرفان در تأويل آيهها نگاشتهاند .
هامش
( 1 ) - همين جلد ص 244 - 252 .