ضياء الدين اردوبادى متخلص بشفيعى « 1 » شرحى بر معميات مير حسين معمايى نوشته است . قابل ذكر است كه مير حسين معمايى خود هم در شعر شفيعى تخلص مىكرد « 2 » ، و اين مير حسين شفيعى معمايى البته غير از مير حسين بن محمد شيرازى معمايى است .
محمّد بن على نونداكى ( يا : يونداكى ) « 3 » از اديبان سدهء دهم نيز شرحى بر معميات مير حسين معمايى دارد كه در آن از حلل مطرز شرف الدين على يزدى و منتخب حلل مطرز ، هم از شرف الدين ، و حلية الحلل نور الدين عبد الرحمن جامى ، و از افكار الشريف سيد شريف معمايى ، و « ضابطهء حل معما » ى كمال الدين بدخشى و برخى ديگر از اين گونه دفترها نقلهايى كرد . نسخهء موجود ازين كتاب در كتابخانهء مجلس شوراى . ملى ايران مورخست بتاريخ 974 ه به خط محمد بن سلطان حسين طوسى « 4 » ، و بنابر اين مصنّف كتاب پيش ازين تاريخ و بعد از دوران تأليف معميات مير حسين معمايى ( آغاز قرن دهم ) زنده بود « 5 » . نسخهء ديگر ازين كتاب كه در كتابخانهء
هامش
( 1 ) - در چاپ اول ج 4 از اين كتاب حاضر ص 119 ، اسم مذكور « شفيقى » چاپ شد .
در طبع اول كشف الظنون هم « شفيقى » است .
( 2 ) - تذكرهء روز روشن ، ص 427 ، و نيز بنگريد بحاشيهء ص 401 ، ج 2 ، از فهرست كتابخانهء دانشگاه تهران تأليف ع . منزوى .
( 3 ) - اين واژه در كشف الظنون ، ستون 1742 ، يونداكى ثبت شده ولى بعضى ( ابن يوسف شيرازى ، فهرست كتابخانهء مجلس شوراى ملى ايران ، ج 3 ، ص 129 ، باستناد نسخهء موجود در آن كتابخانه ) آن كلمه را نونداكى نوشتهاند . اسم نونداك را در كتابهاى جغرافيايى كه در دسترس داشتم نيافتهام ، اين واژه در فرهنگها بمعنى ناگاه ، بغتة ، فورا ثبت شده . نونده ( - نوندك ) نيز بمعنى تازه ، بديع و نوظهور است ولى گمان نمىرود كه صاحب اسم خواسته باشد ازين معنى استفادهيى كند .
( 4 ) - فهرست كتابخانهء مجلس شوراى ملى ، ج 3 ، ص 128 .
( 5 ) - در كشف الظنون ( ستون 1743 ) نوشته شده است كه يونداكى اين كتاب را بسلطان عبد العزيز عثمانى ( 1277 - 1293 ه ) اهداء كرد و اين بسيار بعيد به نظر مىرسد و نونداكى مذكور ظاهرا معاصر بود با سلطان سليمان اول ( 926 - 974 ه ) .