الصلاة » و « حدود و تعزيرات » و « الديات و القصاص » و جز آنها . . .
علم كلام
همزمان با كوششهاى مفسّران و محدّثان و فقيهان بزرگ شيعى اين دوره گروهى هم بدانش كلام روى آوردند و باستقلال كتابهايى در اينباره تأليف كردند يا بشرح كتابهاى معروف همكيشان گذشتهء خود و گاه بترجمهء آنها به فارسى پرداختند . بيشتر متكلمان اين عهد در عين اشتغال بدين علم بتحقيق و تعلّم و تعليم حكمت مشّاء و يا اشراق نيز سرگرم بودند و در حقيقت دو شيوهء تفكر غيردينى ( فلسفه ) و دينى ( كلام ) را كه در طى دوران اسلامى به يكديگر بسيار نزديكى يافته بود ، بهمراه يكديگر مورد تحقيق و بررسى قرار مىدادند ؛ دستهء ديگرى هم در همان حال كه بفقه و اصول فقه مىپرداختند گاه بموضوعهاى كلامى توجه مىكردند و نتيجهء اين وضع آن شد كه ما در اين مبحث ناگزير نام بعضى از كسانى را كه در قسمتهاى ديگر از دانشهاى شرعى كار كردهاند ، دوباره مىبينيم ، و نيز باسم كسانى در همينجا بازمىخوريم كه بايد بعد ازين در ذيل عنوان حكمت و فلسفه هم از آنان ياد كنيم .
در شمار اين بزرگان مىتوان نام دانشمندان زيرين را كه هريك همراه كار - هاى ديگر علمى بتأليف و تصنيف در كلام پرداختهاند ، در اينجا آورد : قاضى نور - اللّه شوشترى ( م 1019 ه ) و شيخ بهاء الدين عاملى ( م 1031 ه ) و مير محمد باقر داماد ( م 1041 ه ) و شاگرد بسيار مشهور اين دو استاد يعنى صدر الدين محمد بن ابراهيم شيرازى قوامى معروف به ملا صدرا ( م 1050 ه ) و شاگردان نامبردارش محمد بن مرتضى معروف به ملا محسن فيض ( م 1091 ه ) و ملا عبد الرزاق فياض لاهيجى قمى ( م 1072 ه ) وعدهيى ديگر كه نامشان را در همين مبحث و يا بهنگام مطالعه در سير دانشهاى عقلى خواهيم آورد . پيداست كه در سطرهاى آينده هرجا لازم شود بمناسبت نام همين گروه كه برشمردهام ، در شمار ديگر نامهاى متكلمان عهد اعاده خواهد شد .