تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ادبيات در ايران ( فارسى ) — صفحة 256

مساهمون:

ص٢٥٦
شيخ بهائى مذكور كتابهاى ديگرى در حديث دارد مانند حبل المتين ، جامع حديث‌هاى مربوط به بابهاى گوناگون فقه كه فقط يك جلد از آن بپايان رسيده و بسال 1319 ه ق همراه وجيزه و مشرق الشمسين و تفسير عروة الوثقى از او در تهران چاپ شده است . از جملهء كسانى كه در عهد صفوى كوشش بسيار در احياء و نشر حديث و علم برجال حديث كرده ملا محمد تقى بن مقصود على اصفهانى مشتهر به « مجلسى » پدر ملا محمد باقر مجلسى است . وفاتش در 1070 اتفاق افتاد . دربارهء او نوشته‌اند كه « او ، پس از ظهور صفويان ، نخستين كسى است كه حديث شيعه را نشر داد » « 1 » . روايت او در حديث از استادش محقق ثانى يا محقق كركى ( م 940 ه ) عالم و مجتهد معروف معاصر شاه اسمعيل و شاه تهماسب بود و چنان كه خواهيم ديد از مبلّغان بزرگ طريقهء اخبارى در عهد صفويست . از مهمترين كتابهاى وى روضة المتّقين در شرح مشيخهء « من لا يحضره الفقيه » تأليف شيخ صدوق ابن بابويه قمى م 381 ه است به عربى و شرحى ديگر دربارهء همين كتاب به فارسى دارد ، و دو شرح بر صحيفهء سجاديه به عربى و به فارسى ، و حديقة المتقين به فارسى در فقه و رسالهء رضاعيه و كتابى در رجال و رسالهء مقادير و جز آنها . از عالمان بزرگ بعد از او در حديث ملا محسن فيض كاشانى ( م 1091 ه ) است كه در بسيارى از رشته‌هاى علوم معقول و منقول سرآمد اقران بود . مهمترين اثرش در علم حديث كتاب وافى است . اين كتاب يكى از بزرگترين و جامعترين كتابهاى حديث در عهد صفويست و فيض آن را در پانزده مجلد بسال 1068 ه تمام كرد . وافى جامع همهء خبرهاييست كه در كتابهاى معتبر حديث شيعه مانند كتاب كافى و من لا يحضره الفقيه و تهذيب و استبصار ( - الكتب الاربعة المتقدّمة ) باضافه آيه‌هايى از قرآن دربارهء اصول و فروع دين آمده است و هرجا كه آيه يا حديثى محتاج توضيح و حتى تأويل بود بدان كار مبادرت جست . فيض در آغاز اين كتاب عظيم
هامش
( 1 ) - روضات الجنات ، ج 2 ، ص 118 .