تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ادبيات در ايران ( فارسى ) — صفحة 100

مساهمون:

ص١٠٠
نيز آثارى بپارسى و بتازى دارد « 1 » .

منطق

در علم منطق هم علماى اين عهد روزگار را بحاشيه نوشتن و شرح كردن آثار پيشينيان مىگذراندند و در مقدمهء كار همهء آنان آثار مير سيد شريف گرگانى دانشمند مشهور قرار دارد كه در اوايل اين عهد بسال 816 بدرود حيات گفت و نام او را در مجلد سوم از همين كتاب در شمار دانشمندان پايان قرن هشتم و آغاز قرن نهم ديده‌ايم . وى حاشيه‌يى بر ديباچهء شرح قطب الدين رازى ( م 766 ه . ) بر مطالع الانوار سراج الدين ارموى ( م 682 ه . ) دارد كه موسى بن قاضى محمود رومى معروف به قاضىزاده كه از علماى مشهور قرن نهم و از همكاران الغ بيك در تأليف زيج اوست ، حاشيه‌يى برآن نوشته است . بر شرحى كه قطب الدين رازى بنام لوامع الاسرار بر اين كتاب نوشته بود و پيش ازين در مجلد سوم آن را معرفى كرده‌ايم ، حسن بن على شافعى ( م 816 ه ) و مولانا داود و مولانا عبد الرحيم شروانى حاشيه‌هايى نوشته‌اند . بر حاشيهء مذكور از مير سيد شريف نيز حواشى جديدى داريم مثل حاشيهء مولانا لطفى ( مقتول بسال 900 ه ) ؛ و سيف الدين احمد بن محمد نوادهء سعد تفتازانى ( م 842 ه ) و علاء الدين على طوسى ( م 887 ه ) هم شروحى برآن دارند كه شرح علاء الدين طوسى به فارسى است و بامر سلطان محمد خان عثمانى تأليف شد « 2 » . ملا جلال دوانى هم ضمن كارهاى ديگرش در اين حاشيه‌نويسيها و گزارشگريها شركت داشت و از آن جمله حاشيه‌يى دارد بر قسمتى از كتاب تهذيب المنطق تأليف سعد الدين تفتازانى ( م 792 ه . ) كه به عربى نوشته و آن يك بار در لكنهو و بار ديگر در تهران طبع شده است و بعدها در قرن دهم و يازدهم هجرى بر اين حاشيه حواشى ديگرى نوشته‌اند . قاضى مير حسين بن معين الدين ميبدى ( م 910 ه ) كه از علماى معروف در منطق
هامش
( 1 ) - دربارهء او از ميان مراجع مختلف رجوع شود به : حبيب السير ، تهران خيام ، ج 4 ص 604 - 605 ؛ ريحانة الادب ، ج 2 ص 26 - 28 ؛ « شرح زندگانى جلال الدين دوانى ، على دوانى ، چاپ قم . ( 2 ) - دربارهء همهء شروح و حواشى مطالع الانوار ، كه متعدد و مختلف است ، رجوع كنيد به كشف الظنون ستونهاى 1715 - 1717
تاريخ ادبيات در ايران ( فارسى ) — صفحة 100 | ذبيح الله صفا