خود دربارهء معانى لغات و قراآت آنها مىپردازد و داستانها و حكايات مربوط به آن را مذكور ميدارد و در بسيارى از موارد نظرهايى دربارهء مسائل فقهى و كلامى ميدهد .
روض الجنان از حيث اشتمال بر فوايد لغوى و دستورى و نثر سادهيى كه دارد حائز اهميت بسيار است . سبك نثر آن كهنه و مشتمل بر بسيارى از لغات و تعبيرات و تركيباتى است كه در جاى ديگر كمتر ميتوان يافت و مخصوصا اثر لهجهء رازى در آن بشدت ملاحظه مىشود .
گيهانشناخت
نويسندهء اين كتاب كه پيش ازين هم بنام او اشارهيى شده است « 1 » عين الزمان امام ابو على حسن بن على قطّان مروزى از ادباء و پزشكان و حكيمان اواخر قرن پنجم و اوايل قرن ششم است . اسلاف وى از بخارا بودند و او خود بسال 465 در مرو ولادت يافت . ابتداى عمر را در تحصيل فقه و حديث گذراند و در روزگار پيرى هم از اشتغال بسماع احاديث بر كنار نبود ليكن بيشتر توجه او بعلوم اوائل بود و از آن ميان در طب و هندسه و انواع حكمت تبحّر داشت و با اينحال از اشتغال بادب هم غفلت نمىورزيد و در لغت و انواع علوم ادبى مطلع بود و در عروض دو شجرهء اخرب و اخرم را براى استخراج اوزان رباعى ترتيب داد . شمس قيس ميگويد « 2 » : « خواجه امام حسن قطان كى يكى از ايمهء خراسان بوذه است ، مختصرى در علم عروض ساخته است و اوزان دوبيتى را بر دو شجره نهاذه ، من درين تأليف همان صورت نقش كردم » با همهء اين احوال اشتغال قطان بيشتر بفن طب بود و در مرو دكانى داشت كه در آنجا بطبابت و معالجت بيماران مىنشست ، ليكن سوء خلق بر او غلبه داشت و بيمارانى را كه در باب مداوا پرسشهايى ميكردند بدشنام مىآزرد
در سال 536 كه سنجر در محل قطوان از كفار ختا هزيمت يافت و كار مملكت او نابسامان شد ، اتسز موقع را مغتنم شمرد و بر خراسان تاخت و از آن حمله مرو را
هامش
( 1 ) - همين كتاب ص 312
( 2 ) - المعجم ص 86