حدائق السحر رشيد وطواط « 1 » و المعجم شمس قيس رازى « 2 » همه بروش املاء پارسى « بلمعالى رازى » ضبط شده است .
نظامى عروضى و عوفى ويرا در رديف شاعران سلجوقى ذكر كردهاند و هدايت او را مداح غياث الدين مسعود بن ملكشاه دانسته است كه از سال 527 تا 547 سلطنت ميكرد ، و وفات او را نيز بسال 541 نوشته است .
در ميان قصايدى كه از بلمعالى باقى مانده يكى در مدح « ابو الفتح مظفّر » است « 3 » ، و اين ابو الفتح مظفر را مرحوم مغفور عباس اقبال آشتيانى « فخر الملك ابو الفتح مظفر بن خواجه نظام الملك طوسى » ميداند كه از سال 488 تا 500 وزارت بركيارق و سنجر را داشت « 4 » و در سال 500 بدست باطنيان بقتل رسيد . باتوجه به اين قصيده دورهء شاعرى بلمعالى اواخر قرن پنجم بوده است و اگر سال وفاتى را كه هدايت گفته است قبول كنيم معلوم مىشود كه بلمعالى بعد از آنكه چندى در دستگاه سنجر ماند بدستگاه سلاجقهء عراق توجه كرد .
بلمعالى مذهب تشيع داشته و در قصيدهيى بمطلع ( خروش من همه از چيست از نعيق غراب ) على عليه السلام و آل او را ستوده و شرط وصول بمصطفى را پيروى از مرتضى دانسته است .
شيوهء شاعرى بلمعالى بر همان منوال است كه در آثار شاعران اواخر قرن پنجم و اوايل قرن ششم مىبينيم و از آثار او در لباب الالباب و مونس الاحرار مجموعا سه قصيده موجود است . وى از استادان معروف عهد خويش و بعد از خود ميان ناقدان بزرگ مشهور بوده است و از آن جمله رشيد وطواط در قطعهيى كه در ستايش شعر و شاعر ساخته بلمعالى را در رديف عنصرى درآورده است :
معلوم راى تست كه بودند بيقياس * در روزگار دولت محمود دادگر
هامش
( 1 ) - چاپ مرحوم عباس اقبال آشتيانى ص 34 و 35 و 56
( 2 ) - چاپ آقاى مدرس رضوى ص 222 و 283 و 303
( 3 ) -مفخر عالم ابو الفتح مظفر كه ازو * ظفر و فتح همىتابد چون نور زنار( 4 ) - حواشى حدائق السحر ص 119