نخستين سازمان حزبى و سياسى در ايران ، روش تشكيلاتى و تعليماتى و تبليغاتى فرقه اسمعيليه در نيمه دوم قرن سوم هجرى
پيشرفت تدريجى اسماعيليان
« اته » از محققين فرنگ ضمن بحث پيرامون عقايد ناصر خسرو ، نظريات او را بىارتباط با عقايد جمعيت اخوان الصّفا و اهل تصوف و فارابى و ابن سينا نمىداند .
آنچه مسلم است تا ظهور عبد اللّه بن ميمون القدّاح در حدود سال 260 هجرى ( 873 ميلادى ) فرقهء اسمعيليه يكى از فرق عادى شيعه بود و بين فرق مختلف شيعه اهميت چندانى نداشت ولى بعدها به علل و جهات سياسى و اقتصادى و براى مبارزه با حكومت ظالمانهء خلفا اين فرقه در اثر حمايت مردم ناراضى اعتبار فراوانى كسب كرد و مدت چهار قرن با دين و دولت خلفاى عباسى به جنگ و مبارزه برخاست .
« دوخويه » دانشمند بزرگ هلندى مىگويد : « نفرت شديدى كه نسبت به عرب و اسلام دروغين عهد بنى اميّه و بنى عبّاس وجود داشت سبب گرديد كه در اواسط قرن سوم هجرى عبد اللّه بن ميمون القداح را كه شغلش كحّالى و نژادش ايرانى بود فكر و نقشهيى به نظر آيد كه از دو جهت شگفت بود ، يكى از جهت جرأت و نبوغى كه در طرح نقشه ديده مىشد ، ديگر از جهت اينكه با اطمينان خاطر و قوّت قلب و شدّت عمل به موقع اجرا گذاشته شد . »