شهادتش به اين است كه هر چيزى را آنگونه گويا و ناطق كرده است كه به شهادت او تسبيح گوى و ناطقند ، و شهادت ملائكه ، اظهار كردن كارى است كه به انجام آن امور مأمور هستند و اين امر مدلول آيه : (
فَالْمُدَبِّراتِ أَمْراً
- 5 / نازعات ) است .
و شهادت - أولو العلم - آگاهى و اطّلاع دانشمندان به حكم و تقدير الهى است و اقرارشان به آنها ، و اين شهادت ويژه اهل علم است و امّا نادانان از آن مفاهيم دورند .
و در بارهء كفّار گفت : (
ما أَشْهَدْتُهُمْ خَلْقَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ لا خَلْقَ أَنْفُسِهِمْ
- 51 / كهف ) و لذا خبر داد كه : (
إِنَّما يَخْشَى اللَّهَ مِنْ عِبادِهِ الْعُلَماءُ
- 28 / فاطر ) اينان هستند كه معنى آن در آيه زير معيّن شدهاند كه : (
وَ الصِّدِّيقِينَ وَ الشُّهَداءِ وَ الصَّالِحِينَ
- 69 / نساء ) .
واژه - الشَّهِيد - به شاهد و مشهد چيزى هم معنى شده است .
در آيه : (
سائِقٌ وَ شَهِيدٌ
- 21 / ق ) يعنى كسى كه له و عليه او گواهى داده است . و همچنين آيه : (
فَكَيْفَ إِذا جِئْنا مِنْ كُلِّ أُمَّةٍ بِشَهِيدٍ وَ جِئْنا بِكَ عَلى هؤُلاءِ شَهِيداً
- 41 / نساء ) ( چگونه است وقتى كه از هر امّتى گواهى مىآوريم و تو را نيز بر اينان شاهد گيريم ، يعنى بر آنچه را كه با دلهاشان درك كردهاند ، گواهى مىدهند عليه كسانى كه در بارهشان گفته شده ) .
آيه : (
أَوْ أَلْقَى السَّمْعَ وَ هُوَ شَهِيدٌ
- 37 / ق ) يعنى آنچه را كه شنيدهاند گواهى مىدهند عليه كسى كه در بارهشان مىگويد : (
أُولئِكَ يُنادَوْنَ مِنْ مَكانٍ بَعِيدٍ
« 1 » - 44 / فصّلت ) .
و در آيه : (
أَقِمِ الصَّلاةَ . . .
تا . . .
مَشْهُوداً
- 78 / اسراء ) يعنى نمازگزار صبحگاهى شفاء و رحمت و توفيق و آرامشهايى در خويش مشاهده مىكند و همچنين حالات و روحيّاتى كه در آيه : (
وَ نُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ ما هُوَ شِفاءٌ وَ رَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنِينَ
- 23 / بقره ) يادآورى شده است .
و آيه : (
وَ ادْعُوا شُهَداءَكُمْ
- 75 / قصص ) به تمام آنچه را كه اقتضاى معنى شهادت
هامش
( 1 ) تمام آيه چنين است : (قُلْ هُوَ لِلَّذِينَ آمَنُوا هُدىً وَ شِفاءٌ وَ الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ فِي آذانِهِمْ وَقْرٌ وَ هُوَ عَلَيْهِمْ عَمًى أُولئِكَ يُنادَوْنَ . . . )- يعنى بگو قرآن براى كسانى كه ايمان دارند هدايت و شفاست و كسانى كه ايمان ندارند در گوشهاشان سنگينى است و از دريافت قرآن بىبصيرت و كور ، گويى كه آنها را از جايى دور ندا مىدهند و نمىشنوند .