تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ايران وقضيهء ايران ( فارسي ) — صفحة 727

مساهمون:

ص٧٢٧
چنان زود پيشرفت نمود كه در سال 1864 باز قرارداد جديد امضا و استخدام مأموران انگليسى با حق پنج ماه اقامت در ايران مقرر شد . قرارداد ديگرى هم در نوامبر 1865 بامضا رسيد كه خط جديدى فقط براى تلگرافهاى اروپائيان كشيده شود و عدهء مأموران انگليسى را براى اين كار پنجاه نفر و مدت توقف ايشان را پنج سال مقرر داشت . تحصيل اين شرايط سهل‌تر بيشتر ناشى از صبر و بردبارى افراد خارجى بود كه بدون همكارى آنها انجام اين كار امكان نداشت . تصادفا ايرانيان نيز از قرارداد ثانوى به همان اندازهء انگليسىها بهره‌مند شدند ، چون خط سابق براى استفادهء داخلى اختصاص يافت و حق امتيازى هم به مبلغ 30000 تومان سالانه دريافت كرده‌اند و قرار شد كه در پايان كار تمام دستگاه به خود آنها واگذار شود . جاى دريغ مىبود كه در اثر كارشكنى مشاوران همايونى چنين معاملهء مغتنمى نصيب ايران نمىگرديد .

3 - خط روسيه

اقدام بعدى به صورت ترتيب افتتاح سومين خط ايران و اروپا در سال 1866 با اتصال سيم‌هاى ايران و روسيه در مرز قفقاز بود ، اما بوسيلهء هيچ‌كدام از اين سه سيستم يعنى انگليس و عثمانى ، انگليس و ايرانى و روسى و ايرانى نتايج مطلوب بدست نيامد . در هيچ موردى ، مأموران صالح نبودند و ارسال پيام و خبر با كندى تمام انجام مىگرفت و بواسطهء اختلاف تقويم آشفتگى غريبى در تاريخ ارسال و وصول تلگرام مشهود افتاد و با ناشىگرى مترجمان در زبان‌هاى انگليسى ، فرانسه ، هلندى ، آلمانى ، ايتاليائى ، يونانى ، بلغارى ، عربى ، روسى ، تركى و ارمنى سرگردانى مأموران به حد جنون رسيد .

4 - خط جديد هند و اروپ

شركتى خصوصى جهت رفع اين محظورات و مشكلات طرحى تسليم نمود . كمپانى برادران زيمنس در سال 1867 پيشنهاد كرد كه خط مضاعف مخصوص بين لندن و تهران تأسيس شود و ساختمان آن بعهدهء كمپانى اروپائى و اختصاصا براى تلگراف‌هاى هندوستان باشد . آنها بواسطهء وضع با نفوذ حيرت‌انگيزى كه در نزد دولت‌هاى مختلف داشتند در همان سال به تحصيل