تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ايران وقضيهء ايران ( فارسي ) — صفحة 483

مساهمون:

ص٤٨٣
محل بنا به رسم و روال توپ فرماندار به‌عنوان سلام ، هفده گلوله شليك مىكند كه گاهى نيز توپهاى برنجى قديمى از ساحل با صداى خفيف جواب مىدهند . وى در اين وضع و حال ، بدون شك خود را تالى ممتاز دريانوردان بلندآوازه‌اى مانند آلبوكرك مىپندارد .

بندر ديلم

ديلم روزگارى وسعت و اهميت بسيار داشت ، در قرن هجدهم بندر تجارتى هلنديها بود و آثار كارگاههاى آنها هنوز ديده مىشود . چون اين محل در كرانهء خليج‌فارس داراى بهترين خطوط ارتباطى است ، مبدأ جاده‌هاى كاروانى عمده به بهبهان و رامهرمز بوده است هرچند كه خود ديلم دهكده‌اى بيش نيست ، و سكنه‌اى محدود دارد . از داخله به اينجا غلات ، پنبه ، پشم ، روغن و خشكبار جهت حمل به بنادر ديگر خليج مىآورند ، و قند و چاى و پارچه‌هاى نخى از بوشهر و خرما از بصره يا محمره وارد مىكنند . در سال 90 - 1889 عايدات گمركى آنجا به مبلغ 7200 تومان اجاره داده شده بود . ديلم مثل محمره از نقاطى است كه احداث جاده‌اى از آنجا به داخلهء ايران مورد توجه واقع و از جانب عناصرى كه طالب توسعهء تجارت با اصفهان و تهران بوده‌اند گزارشى در اين زمينه تهيه شده است . جاده از ديلم تا بهبهان 48 ميل و از اينجا تا اردال 265 ميل و از آن نقطه تا اصفهان 102 ميل و جمعا 415 ميل است . از بهبهان راهى كوتاه‌تر ، ولى سخت‌تر از طريق فلات و قمشه مسافت مزبور را تا 345 ميل تقليل مىدهد . كاروان‌ها اين جاده را در پانزده روز طى مىكنند كه نصف مدتى است كه در حال حاضر از راه بوشهر و شيراز به طول مىانجامد ، و مسافت از دريا تا اصفهان از 100 تا 150 ميل كوتاهتر مىشود ، ولى فقدان امنيت در اين نواحى و نبودن دهات يا كاروانسرا كه بتوان خوراك انسان يا علوفهء چهارپايان را فراهم كرد و شدت سرما در زمستان كه چهار ماه هرسال راه بسته مىشود ، جمعا در متروك ماندن اين جاده مؤثر واقع شده است ، و بايد اعتراف نمود كه هيچ احتمالى هم براى باز شدن اين راه در ميان نيست .
ايران وقضيهء ايران ( فارسي ) — صفحة 483 | جورج ناتانيل كرزن / غلام على وحيد مازندرانى