تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ايران وقضيهء ايران ( فارسي ) — صفحة 433

مساهمون:

ص٤٣٣
درخت خرما در آنجاست . اين دهكده حد شمالى منطقهء شيخ مزعل است و اراضى بعد از آن هرچند كه عدهء كثيرى از اعراب سكنه دارد ، باز تابع حكومت مستقيم والى خوزستان مىباشد . ويس در حدود سى و پنج ميلى اهواز از راه كارون واقع شده است . مسير رودخانه بين اين دو محل مارپيچى است و اين براى من بيشتر از آن جهت اسباب ناراحتى شده بود كه يك بعد از ظهر روز دوم عزيمت ما از اهواز به اين قريه رسيديم كه خود يك ساعت از وقتى كه وعده كرده بودند به شوشتر وارد شويم تأخير داشته و تازه شصت ميل ديگر از طريق رودخانه راه در پيش بود .

رودخانهء شاپور يا شاوور

در روايات جهانگردان سابق ويس ، نام ناپسندى از لحاظ فقدان حس مهمان‌نوازى پيدا كرده است كه در ميان طوايف عرب به ندرت ديده مىشود . آقاى استاكلر در سفر بىباك دريائى خود به سال 1831 تا آنجا جلو رفت ، قايق او را متوقف و غارت كردند و از ناحيهء شيخ و افراد محل به او تير - اندازى شد و ناچار گرديد سراسيمه به محمره بازگردد . پنج سال بعد در نوامبر 1836 دستهء سرگرد ايستكورت كه در قايق بومى تا اهواز پيش رفته بودند اهل اين محل از تسليم خوراكى به آنها دريغ نمودند و با عنف و اكراه ناچارشان كردند كه گوسفندى براى مصرف خود خريدارى كنند . در سفر ما از اين قبيل تظاهرات ناگوار پيش نيامد ، مگر آنكه شيخ‌هاى عصبانى سكنه‌اى جوان‌نما دنبال كشتى ما به راه افتادند . شاپور كه عموما رود شاوور مىنامند اصلا از جبههء غربى تپهء بزرگ شوش عبور مىكند ( شوشان كاخ است ) از جهت شمال غربى قدرى از پايين ويس به طرف كارون جارى است و پس از عبور از آن حدود در مجراى جنوبىتر پيش مىرود و در نزديكى اهواز به رودخانهء عمده مىپيوندد و قدرى بعد باز به طرف شمال جريان مىيابد . در موقع اكتشاف ليارد و سلبى در سال 1842 در دوازده ميلى بندقير به آب دز يا رودخانهء دزفول وارد مىشده است نظر نسبتا اخير و از روى تحقيق ، اين رودخانه كه شعبه‌هاى آن را مىتوان بازشناخت مانند رودخانهء ديگر سوزيانا و
ايران وقضيهء ايران ( فارسي ) — صفحة 433 | جورج ناتانيل كرزن / غلام على وحيد مازندرانى