مگر برنج كشيدن ضدّ مألوف مثل اين كه عطا كند چيزى را كه خود محتاج باشد بآن وبسازد بتعب وزحمتى كه در ترك آن باشد ومألوف أو نباشد ، وبعطاهائى كه از فضل مال باشد وباعث تعب وزحمتى از براي أو نشود احسان كامل متحقّق نمىشود ، وهمچنين متحقّق نمىشود ببر آوردن حاجتهائى كه تعب وزحمتى كه مألوف أو نباشد در آن نبايد كشيد بلكه احسان كامل وقتي متحقّق مىشود كه حاجتي را بر آورد كه در آن رنج وتعبى كشد كه مألوف أو نباشد واللَّه تعالى يعلم .
10873
لا يكون المؤمن الّا حليما رحيما .
نمىباشد مؤمن مگر بردبار رحم كننده ، ظاهر اينست كه مراد مؤمن كامل باشد .
10874
لا يصدر عن القلب السّليم الّا المعنى المستقيم .
صادر نمىشود از دل سليم مگر معنى مستقيم ، يعنى دلى كه سالم باشد از رشك وكينه وساير اخلاق نكوهيده صادر نمىشود از أو وقصد نمىكند مگر كار راست درست را ، پس كسى كه خواهد كه خلاف آن نكند بايد كه دل خود را از آنها پاك گرداند .
10875
لا يرأس من خلا عن الأدب وصبا إلى اللّعب « 1 » .
مهتر كرده نمىشود كسى كه خالى باشد از أدب وميل كند ببازى ولعب ، ودر بعضي نسخهها « لا يرأس » « 2 » است وبنا بر اين ترجمه اينست كه : مهتر نمىشود .
10876
لا يفلح من وله باللّعب « 3 » ، واستهتر باللّهو والطّرب .
رستگار نمىگردد كسى كه واله باشد ببازى ولعب ، وشيفته شده باشد بلهو وطرب .
هامش
( 1 ) شارح ( ره ) اين كلمه را بفتح عين نوشته وگويا نظرش برعايت مشاكله وازدواج « لعب » با « أدب » و « طرب » بوده است واگر نه بايست بفتح لام وكسر عين قرائت شود .
( 2 ) يعنى بصيغهء فعل ثلاثي مجرّد از باب ضرب يضرب از مادّهء ، « رأس » .
( 3 ) شارح ( ره ) اين كلمه را بفتح عين نوشته وگويا نظرش برعايت مشاكله وازدواج « لعب » با « أدب » و « طرب » بوده است واگر نه بايست بفتح لام وكسر عين قرائت شود .