تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي ) — صفحة 192

مساهمون:

ص١٩٢
از أو بر مىگردد بسوى أو ، ومراد به « دور شدن عقل از أو » عمل نكردن اوست بآن وفرمان آن نبردن ، وبه « برگشتن آن بسوى أو » عمل كردن اوست بآن وفرمان آن بردن ، چه هرگاه كسى عمل بعقل خود نكند وفرمان آن نبرد پس گوئيا آن دور شده از أو وهرگاه برگردد بآن وأطاعت آن پس گوئيا آن برگشته بسوى أو .

4169

إذا شاب العاقل شبّ عقله . هرگاه پير شود عاقل جوان مىشود عقل أو ، يعنى قوى مىگردد بسبب آنچه حاصل مىشود در أو در مدّت متمادى از تأمل وتفكر وعبرتها وتجربتها .

4170

إذا شاب الجاهل شبّ جهله . هرگاه پير شود نادان پير مىشود ناداني أو يعنى قوى ومحكم مىگردد ، زيرا كه هر صفت كه در كسى باشد هر چند بطول انجامد ثابت تر وراسخ تر گردد ، ومراد به « عاقل » در فقره سابق « جاهل » است بقرينه مقابله با اين فقره يا مراد به « جاهل » در اين فقره « غير عاقل » است بقرينه مقابله با آن فقره .

4171

إذا قلّ أهل الفضل هلك أهل التجمل . هرگاه كم شوند أهل فضل يعنى أهل بخشش ودهش هلاك ميشوند أهل تجمل ، يعنى أهل زينت وآرايش ، يعنى هرگاه مردم داد ودهش را كم كنند اين باعث اين مىشود كه حق تعالى بجزاى فعل ايشان همه توانگران وأهل تجمل را يا أكثر ايشان را هلاك گرداند ومستأصل سازد .

4172

إذا رغبت في صلاح نفسك فعليك بالاقتصاد والقنوع والتّقلل . هرگاه رغبت كنى در صلاح حال نفس خود پس بر تست ملازمت ميانه‌روى وخشنود بودن بقسمت . و « تقلل » يعنى كمي آرزو يا كم گوئى ، يا كم نمودن مؤنات واخراجات ، يا راضى شدن باندكى از دنيا وطلب زياد بر آن نكردن ، و « بودن هر يك