از آنها باعث صلاح حال اين كس » ظاهرست .
4173
إذا طابق الكلام نيّة المتكلّم قبله السّامع وإذا خالف نيّته لم يحسن موقعه من قلبه .
هرگاه موافق باشد سخن با نيت وقصد سخنگوى قبول كند آنرا شنونده ، وهرگاه مخالف باشد با نيت أو نيكو نباشد جايگاه آن از دل أو ، مراد چنانكه در أحاديث ديگر نيز وارد شده اين است كه در پندها وموعظه ها هرگاه سخن گوينده موافق باشد با نيت أو يعنى أو خود عمل كند به آن چه مىگويد پند وموعظه أو را اثر كند وشنونده قبول كند آن را ، واگر أو خود عمل نكند بآن ، پند وموعظه أو را اثرى نباشد وشنونده عمل بآن نكند ، و « نيكو نباشد جايگاه آن از دل أو » يعنى در جائى از دل شنونده نيفتد كه آن را حفظ كند ونگهدارى نمايد بلكه در جائى افتد كه بلغزد از آنجا وقرار نگيرد در آن ، يا اين كه أصل دل أو جايگاه نيكو نباشد از براي آن يعنى جائى نباشد كه حفظ كند آن را ونگاهدارد .
4174
إذا زاد علم الرّجل زاد أدبه وتضاعفت خشيته لربّه .
هرگاه زياد شود علم مرد زياد شود أدب أو ، ودو چندان گردد ترس أو از پروردگار أو ، « زيادشدن أدب بسبب زيادشدن علم » ظاهرست ، ومراد به « دو چندان شدن ترس ونيز زياد شدن آنست زيادتى كاملى نه خصوص دو برابر شدن ، وبودن علم سبب زيادتى ترس أو از پروردگار بر اين وجه « نيز » ظاهرست ، زيرا كه علم باعث اطلاع بر كمال عظمت وبزرگى ولطف وقهر أو مىگردد وظاهرست كه علم به آنها باعث زيادتى اميد باو وترس از أو مىشود .
4175
إذا كانت محاسن الرّجل أكثر من مساويه فذلك الكامل وإذا كان متساوي المحاسن والمساوى فذلك المتماسك ، وان زادت مساويه على محاسنه فذلك الهالك .